Właściwości jajka

Jeszcze do niedawna panował pogląd, że jaja są niezbyt zdrowe i nie powinny być często spożywane. Jednak obecnie dietetycy są zgodni, że właściwości jajka są na tyle istotne, że warto jeść je co drugi-trzeci dzień. Substancje odżywcze w nich zawarte mają wpływ na prawidłowe funkcjonowanie organizmu i przyczyniają się do dobrego stanu zdrowia. Jaja można przygotować na wiele sposobów, dzięki czemu łatwo uniknąć monotonii. Jajka na miękko, jajka faszerowane, omlet, jajecznica oraz jajka po wiedeńsku – to tylko jedne z wielu przykładów dań z jajami. Zdrowe jajka nieprędko się znudzą.     

Wartość odżywcza jaj

Najprościej rzecz ujmując, jajko składa się z przezroczystej i ciągnącej się części – białka, oraz niewielkiego, okrągłego środka – żółtka. Jednak jajko (to najpopularniejsze – kurze) zawiera w sobie dużo składników: wody (prawie 75%), białka (ok. 13%), tłuszczu (w tym prawie 4% cennych tłuszczów nienasyconych) oraz węglowodanów. W jajkach znaleźć też można niektóre witaminy – A, D, E, K oraz B2 i B12. Najcenniejszym składnikiem jajka jest białko. To białko pełnowartościowe, które zawiera wszystkie niezbędne dla funkcjonowania organizmu aminokwasy (także te, których nie potrafimy sami wyprodukować). Spożywając jajka, dostarczamy organizmowi także wapnia, żelaza, magnezu, fosforu i potasu – składników mineralnych, bez których wiele narządów wewnętrznych, kości i stawy nie pracowałyby tak wydajnie. Szczególnie istotne dla ochrony przed szkodliwymi czynnikami wewnętrznymi i zewnętrznymi substancje zawiera żółtko. Jest źródłem lecytyny, która nie pozwala, by cholesterol odkładał się na ścianach naczyń krwionośnych, a także luteiny, stanowiącej ochronę przed zgubnym promieniowaniem słonecznym i korzystnie wpływającej na wzrok.

Jakie jaja wybrać?

Na rynku dostępne są jaja różnego pochodzenia – kurze, gęsie, kacze, indycze, przepiórcze, a nawet strusie. Najczęściej wybieramy jaja kur, zwykle jednak nie mamy czasu lub ochoty sprawdzać ich stanu. A warto to robić, bo nie każde jajko jest równie smaczne. Sięgając po opakowanie, zawsze sprawdzajmy nie tylko to, czy jajka nie są zbite, ale też czy mają gładką powierzchnię skorupki i przy potrząśnięciu nie wydają dźwięku. Warto także zwrócić uwagę na oznaczenia na skorupce. W handlu detalicznym dostępne są kurze jaja klasy A. Na skorupce mają stemple z informacjami na temat systemu chowu, kodu państwa, w którym zostały wyhodowane oraz zakładu. Kod systemu hodowli odnosi się do sposobu, w jakim chowane są kury.

• 0 – oznacza, że jaja pochodzą z produkcji ekologicznej,
• 1 – dotyczy jaj z chowu na wolnym wybiegu,
• 2 – to jaja z chowu ściółkowego,
• 3 – odnosi się do jaj z chowu klatkowego.

Specjaliści od żywienia zalecają spożywanie jaj o możliwie niskim kodzie systemu hodowli. Takie jaja są zdrowsze i bardziej wartościowe. Na oznakowaniu jest także informacja o kodzie państwa członkowskiego Unii Europejskiej. W przypadku Polski jest to PL. Z kolei oznaczenie zakładu składa się z:

• kodu województwa,
• kodu powiatu,
• kodu zakresu działalności zakładu,
• kodu firmy w danym powiecie.

Właściwe odżywianie warto wspomóc poprzez regularne spożywanie jaj. Wartości odżywcze jajka są godne uwagi. Jaja dostarczają nie tylko białka, ale i innych ważnych składników.