Szczepionka na kleszczowe zapalenie mózgu

Lato to okres, kiedy częściej spędzamy czas na wycieczkach na wieś, spacerujemy po lasach i łąkach. Tam możemy się natknąć na kleszcze. Te małe, aczkolwiek niebezpieczne stworzenia coraz częściej pojawiają się także w parkach czy na miejskich skwerach w mieście. Przenoszą one chorobę zwaną kleszczowym zapaleniem mózgu. Skuteczną ochronę przeciw niej daje szczepienie ochronne.

Polecane wideo:

1. Kleszczowe zapalenie mózgu

Jest to wirusowa choroba, która atakuje nasz układ nerwowy. Czasami ma ona łagodny przebieg, jednak w skrajnych wypadkach (około 1%) może doprowadzić do śmierci chorej osoby. Choroba ta występuje w 27 europejskich krajach, a w ciągu ostatnich lat coraz więcej osób choruje na nią.

Kleszczowe zapalenie mózgu (KZM) jest przenoszone przez kleszcze. Jednak nie każdy kleszcz jest zarażony wirusem KZM. Nosicielem choroby może być wiele odmian kleszczy, ale w naszych warunkach klimatycznych chorobą można zarazić się głownie przez kontakt z kleszczem pospolitym (Ixodes ricinus). Jego aktywność przypada na okres maja i czerwca oraz września i października. Ukłucie kleszcza jest niebezpieczne, gdyż często nie jesteśmy świadomi, że do takiego wydarzenia doszło. Ponadto zakazić można się również, pijąc mleko od zakażonego zwierzęcia – krowy czy kozy.

Typowymi miejscami ukąszeń kleszczy są:

  • uszy,
  • głowa,
  • zgięcia dużych stawów,
  • ręce,
  • nogi.

Kleszczowe zapalenie mózgu objawia się w dwóch fazach. Pierwsze objawy pojawiają się po 2-28 dniach okresu wylęgania. Jest to gorączka i objawy podobne do tych występujących przy przeziębieniu lub grypie. Te pierwsze objawy same ustępują. Po kolejnych 2-8 dniach ponownie pojawia się gorączka i objawy zajęcia ośrodkowego układu nerwowego. Pozostałe objawy kleszczowego zapalenia mózgu są różne:

W lekkiej chorobie jest możliwe całkowite wyleczenie pacjenta, w ciężkiej mogą pojawić się trwałe następstwa w postaci niedowładów, porażenia, zaników mięśniowych. Kleszczowe zapalenie opon mózgowych może mieć poważne konsekwencje dla zdrowia, w sktajnych przypadkach może skończyć się śmiercią.

Leczenie odkleszczowego zapalenia mózgu polega na podawaniu leków przeciwzapalnych, przeciwgorączkowych, przeciwdrgawkowych, rehabilitacji.

2. Szczepienie przeciw kzm i powikłania poszczepienne

Zapobieganie zachorowaniu na kleszczowe zapalenie mózgu może polegać na unikaniu miejsc, w których zwykle występują kleszcze, noszeniu ubrań z długimi rękawami i nogawkami, nakryć głowy. Można również stosować odstraszające środki. Jednak jedynym skutecznym sposobem jest szczepionka. Podanie szczepionki powoduje wytworzenie przeciwciał w organizmie, co skutkuje tym, że w przypadku ugryzienia przez kleszcza przeciwciała zapobiegają rozwojowi choroby.

Szczepienie przeciw kleszczowemu zapaleniu mózgu jest szczepieniem zalecanym. Szczepionka może być stosowana u dzieci powyżej 2 roku życia. Podaje się ją domięśniowo w ramię. Pełną ochronę dają dwie dawki, jednak by mieć trwałą odporność, warto przyjmować dawkę przypominającą. Pierwszą dawkę przyjmuje się w dowolnym momencie, drugą 1-3 miesięcy po pierwszej, trzecią 5-12 miesięcy po drugiej. Konieczne są również dawki przypominające po 3 latach, a później co 5 lat.

Szczepienie przeciw kleszczowemu zapaleniu mózgu zalecane jest osobom przebywającym na terenach endemicznych, czyli takich, na których występuje stałe zagrożenie zapadnięcia na daną chorobę. Do grupy osób zagrożonych kleszczowym zapaleniem mózgu należą:

  • osoby zatrudnione przy wyrębie lasu,
  • rolnicy,
  • wojska stacjonujące na terenach leśnych,
  • osoby przebywające przez dłuższy czas na terenach leśnych (młodzież odbywająca praktyki, dzieci z kolonii i obozów).

W grupie osób, które powinny wykonać szczepionkę przeciw kleszczowemu zapaleniu opon mózgowych, znajdują się również kobiety w ciąży, gdyż szczepienie stanowi ochronę dla przyszłej matki i dziecka.

Szczepionki są bezpieczne. Może pojawić się miejscowe zaczerwienienie, ból, obrzęk w miejscu wstrzykiwania. Czasami występuje gorączka, ból głowy, zmęczenie, złe samopoczucie, obniżone łaknienie. Są one łagodne i szybko mijają.

Szczepienie jest przeciwwskazane u osób, które są uczulone na którykolwiek składnik szczepionki lub na białko jaja kurzego. Przy chorobach autoimmunologicznych szczepienie może zaostrzyć ich przebieg.

Jak uważają specjaliści najlepszą porą, by zaszczepić się przeciw kleszczowemu zapaleniu mózgu jest zima. Wtedy można wykonać szczepionkę ochronną w trzech etapach. Jeśli jednak osoba wyjeżdżająca w rejony endemiczne nie zaszczepiła się zimą, zalecane jest, by zrobiła to przed planowanym wyjazdem. Badania potwierdzają wysoką skuteczność także przyspieszonego trybu szczepienia przeciw kleszczowemu zapaleniu mózgu.

Skuteczność szczepionki jest oceniana na podstawie serokonwersji. Serokonwersja to rozwój przeciwciał w surowicy krwi, powstałych na skutek zakażenia lub szczepienia. Po dwóch dawkach wynosi ona 88-96%, a po trzech 96-100%. Natomiast bezpośrednią skuteczność w zapobieganiu KZM w rzeczywistych warunkach oceniono w Austrii na 99%.

Redakcja abcZdrowie, ponad rok temu

Szczepienia obowiązkowe

Komentarze (6)
~1malgonia
~1malgonia 8 miesięcy temu

Witam. Proszę Pani chciałabym zaszczepić siebie i dzieci. Jaką szczepionkę podano pani dzieciom.ja mam dzieci w wieku 14 i 3 lata. Nie wiem czy starszy ma mieć podaną dawkę dla osoby dorosłej czy dziecka. Może Pani coś podpowie, bo nasz lekarz na ten temat wie niewiele i zostawił nas samym sobie.

Odpowiedz
~gosc
~gosc ponad rok temu

Zaszczepiłam dwójkę dzieci na kleszczowe zapalenie opon mózgowych i żadne nie miało żadnych powikłań. Spokojnie mogę polecić tą szczepionkę na moich dzieciach nie było żadnych skutków ubocznych.

Odpowiedz
zapytaj lekarza

za darmo

  • Odpowiedź w 24 godziny
  • Bez żadnych opłat
  • Lekarze, psychologowie, dietetycy

lekarzy jest teraz online

0/500

Szczepienia obowiązkowe - dla dzieci, dla osób narażonych na zakażenia
najnowsze pytania

Dyskusje na forum

Pomocni lekarze

Artykuły Szczepienia obowiązkowe - dla dzieci, dla osób narażonych na zakażenia
Profilaktyka boreliozy

Jak uchronić się przed kleszczem?

Jak uchronić się przed kleszczem?

jest wszystkim, którzy planują spędzić wakacje na łonie natury lub w krajach tropikalnych. Szczepionka uchroni przed kleszczowym zapaleniem mózgu (...) . Pogryzienia przez kleszcze mogą...

Powikłania po boreliozie

Choroby przenoszone przez kleszcze

nie możemy pominąć odkleszczowego zapalenia mózgu. Objawy kleszczowego zapalenia opon mózgowych: Wzrost temperatury, gorączka, bóle głowy (...) , w których żerują kleszcze. Ewentualnie,...

Kleszczowe zapalenie mózgu

Szczepienie przeciwko kleszczowemu zapaleniu mózgu

Kleszczowe zapalenie mózgu jest to ostra wirusowa choroba zakaźna, która występuje w różnych postaciach klinicznych i dotyczy głównie ośrodkowego (...) sprzyjają rozprzestrzenianiu się kleszczy. W...

Pierwsza pomoc

Wyjęcie kleszcza

jest szczepionka przeciwko kleszczowemu zapaleniu mózgu (KZM). Niestety, nie ma jej w kalendarzu szczepień obowiązkowychi trzeba ją wykonywac na własny koszt. Błędy...

Szczepienia obowiązkowe - dla dzieci, dla osób narażonych na zakażenia

Szczepionka na pneumokoki

Rodzice bardzo często zastanawiają się nad tym, czy w kalendarzu szczepień obowiązkowych są wszystkie potrzebne ich dziecku szczepienia, tak, aby ryzyko zachorowania było jak najniższe. Wśród szczepień zalecanych, czyli takich, które nie są finansowane...

Profilaktyka boreliozy

Jak uniknąć pogryzienia przez kleszcze?

Pogryzienia przez kleszcze są nieprzyjemne. Nie to jest w nich najgorsze. Takie pogryzienia mogą wywołać poważne choroby, takie jak borelioza czy kleszczowe zapalenie mózgu. Dlatego w poniższym artykule...