Rola białka w organizmie człowieka

Białko to podstawowy budulec wszystkich narządów w organizmie. Wchodzi w skład enzymów, hormonów, przeciwciał. Białka uczestniczą w przemianie materii i zapewniają prawidłowe funkcjonowanie organizmu. To dzięki nim możliwy jest prawidłowy wzrost i rozwój człowieka, a także regeneracja uszkodzeń. Białka tworzone są przez aminokwasy. Zdrowa dieta powinna być na tyle zróżnicowana, by najważniejsze aminokwasy były dostarczane do organizmu. Tylko wtedy rola białek w organizmie będzie w pełni realizowana.

Polecane wideo:

Funkcje białka w organizmie

  • Białka są budulcem nowych tkanek, a także materiałem uzupełniającym stare. W organizmie zajmują 75% miejsca w tkankach.
  • Dostarczane w jedzeniu białko stanowi źródło energii. Przeliczając: 1 gram białka tworzy 4 kcal energii.
  • Aminokwasy znajdują się w płynach ustrojowych: krwi, płynie śródtkankowym, mleku.
  • Białka wspomagają biosyntezę hormonów białkowych.
  • Aminokwasy uczestniczą w biosyntezie ciał odpornościowych, które wzmacniają i chronią organizm przed działaniem drobnoustrojów chorobotwórczych.
  • Białka pomagają w utrzymywaniu równowagi kwasowo-zasadowej i bilansu wodnego.
  • Rola białek wiąże się też z usuwaniem toksyn z organizmu. Białka znajdujące się w komórkach przenoszą różne substancje przez błony komórkowe (rola transportowa).
  • W organizmie proteiny przekształcane są w białkowe enzymy trawienne i tkankowe. Zbyt mała ilość białka dostarczana do organizmu wpływa hamująco na powstawanie i działanie enzymów.
  • Białka spełniają funkcje naprawcze uszkodzonych tkanek, np. uczestniczą w tworzeniu się blizn, gojeniu się ran i regeneracji złuszczonych nabłonków skóry.
  • Zdrowa dieta, która nie uwzględnia białka nie jest w pełni wartościowa. Niedobór białka w organizmie wywołuje niedożywienie. Organizm przestaje się rozwijać, ustaje praca jelit, mięśni, pojawiają się infekcje i alergie.

Białka można podzielić na proste i złożone. Białka proste są związkami składającymi się z wielu aminokwasów. Łańcuchy polipeptydów są czasami złożone z kilkuset aminokwasów. Białka złożone dodatkowo zawierają inne elementy składowe, takie jak cukry, lipidy czy metale. Ze względu na budowę i skład, białka proste można podzielić na:

  • albuminy – rozpuszczają się w wodzie, znajdują się w tkance mięśniowej i osoczu krwi;
  • globuliny – rozpuszczają się w rozcieńczonych roztworach soli, występują w płynach ustrojowych;
  • gluteliny – typowe białka roślinne, rozpuszczają się w zasadach i kwasach;
  • histony – są silnie zasadowe, rozpuszczają się w wodzie;
  • prolaminy – typowe białka roślinne występujące w nasionach;
  • protaminy – dobrze rozpuszczalne w wodzie;
  • skleroproteiny – białka o budowie włóknistej, np. keratyna.

Białko w jedzeniu

Istnieją różne rodzaje aminokwasów. W tym osiem jest najważniejszych. Te aminokwasy tworzą pełnowartościowe białko. Pełnowartościowe białko jest powoli przyswajane przez organizm, a następnie wykorzystywane. Białko pochodzenia zwierzęcego ma olbrzymią wartość biologiczną. Z kolei białko pochodzenia roślinnego takiej wartości już nie ma. Często jest pozbawione jednego lub kilku ważnych aminokwasów. Najbardziej wartościowe białko znajduje się w jajku kurzym.

Zdrowa dieta powinna uwzględniać białko pochodzenia zwierzęcego i roślinnego. Ustalając dzienny jadłospis, zwróć uwagę na białko w jedzeniu. Dbaj o to, by dostarczać do organizmu zdrowe jedzenie zarówno pochodzenia zwierzęcego, jak i warzywnego. Źródłem białka są: zboża, rośliny strączkowe, produkty mleczne, mięsa, ryby oraz orzechy. Białko zwierzęce występuje razem z tłuszczem zwierzęcym. To połączenie może podwyższyć poziom cholesterolu. Dlatego należy urozmaicać dietę. Jeść zarówno warzywa, jak i mięso.

Komentarze (3)
zapytaj lekarza

za darmo

  • Odpowiedź w 24 godziny
  • Bez żadnych opłat
  • Lekarze, psychologowie, dietetycy

lekarzy jest teraz online

0/500

Białko - budowa, właściwości, podział, niedobór, wpływ na odchudzanie
najnowsze pytania

Dyskusje na forum

Pomocni lekarze

Artykuły Białko - budowa, właściwości, podział, niedobór, wpływ na odchudzanie
Składniki mineralne

Jedzenie bogate w fosfor

Jedzenie bogate w fosfor

Rola fosforu w organizmie człowieka Fosfor stanowi minerał niezwykle ważny dla organizmu. Jest on niezbędny dla mocnych kości, szkliwa zębów (...) jest go w sardynkach i śledziach. Nie...

Probiotyki

Zaskakujące źródła probiotyków

Zaskakujące źródła probiotyków

one niezwykle ważną rolę w organizmie człowieka, gdyż chronią układ pokarmowy przed drobnoustrojami chorobotwórczymi. Dowiedz się, które produkty spożywcze (...) bakteryjnej organizmu...

Zbilansowana dieta - charakterystyka, zasady, zdrowe produkty żywieniowe

Rola składników pokarmowych

). Węglowodany, tłuszcze i białka są substancjami dostarczającymi organizmowi energię. Uważa się, że udział tych składników w pokrywaniu dziennego (...) Rola białek Białka...

Dieta na przybór masy

Jedzenie, które pomoże zbudować masę mięśniową

Jedzenie, które pomoże zbudować masę mięśniową

ćwiczeń warto jednak zwrócić uwagę na dietę. Poszczególne produkty żywnościowe mogą dodatkowo wspomóc proces budowania mięśni po wysiłku. Rola białka (...) na odwrót - jest bardzo korzystne. Stanowią one źródło pełnowartościowego,...

Dieta na cholesterol

Jedzenie, które zwiększa dobry cholesterol

Jedzenie, które zwiększa dobry cholesterol

w owocach żurawiny Czosnek Czosnek posiada zbawienny wpływ na system immunologiczny człowieka - zwiększa odporność organizmu na choroby (...) schorzeń układu naczyniowego. Jaka jest rola dobrego cholesterolu?...

Węglowodany

Źródła węglowodanów

Węglowodany, inaczej nazywane cukrowcami albo sacharydami, w organizmie pełnią przede wszystkim rolę energetyczną i zapasową. Nie powinno (...) organizmowi duże ilości pełnowartościowego białka....

Białka

Zapotrzebowanie na białko

Zapotrzebowanie na białko

. ## Rola białka w organizmie W organizmie białka pełnią zróżnicowane funkcje, które zapewniają prawidłowy rozwój, a tym samym zdrowie człowieka....

Białka

Sery źródłem białka

Sery źródłem białka

Białko dodaje energii, poprawia humor i gwarantuje szybką regenerację mięśni, a to jeszcze nie wszystkie jego zalety. Białka są źródłem cennych (...) aminokwasów, potrzebnych do katalizowania wielu reakcji enzymatycznych w organizmie....

Dieta w chorobie nowotworowej

Rola białka w żywieniu pacjentów onkologicznych

Rola białka w żywieniu pacjentów onkologicznych

do niedoboru białka w organizmie człowieka, ważne jest, aby zadbać o dostarczanie tego składnika odżywczego w naszej diecie podczas choroby (...) na infekcje. W czasie trwania choroby nowotworowej...

Alergia pokarmowa - charakterystyka, przyczyny, symptomy, alergia na białko, leczenie

Alergia, nadwrażliwość czy nietolerancja? Przeczytaj, czym się różnią

Alergia, nadwrażliwość czy nietolerancja? Przeczytaj, czym się różnią

. - Kiedy osoba ma alergię pokarmową, jej organizm błędnie identyfikuje białka pochodzące z żywności jako te niebezpieczne - wyjaśnia Bruce Lanser, alergolog (...) . Jak odróżnić alergię pokarmową od nietolerancji? ...