Przewlekłe zapalenie żołądka - przyczyny, objawy, leczenie

Przewlekłe zapalenie żołądka (lub błony śluzowej żołądka) to choroba, której istotą jest ciągle utrzymujący się stan zapalny, który stopniowo prowadzi do zniekształcenia ścian żołądka. Wywołuje krwawienia z układu pokarmowego, przyczynia się do powstawania nadżerek i ubytków, które mogą przerodzić się we wrzody żołądka lub dwunastnicy.

Przyczyną wystąpienia dolegliwości może być zarówno zakażenie bakteryjne, wirusowe jak i choroba autoimmunologiczna.

Rodzaje zapalenia żołądka

Przewlekłe zapalenie żołądka można podzielić według dwóch kryteriów. Pierwszym z nich jest lokalizacja stanu zapalnego i towarzyszące temu objawy. Jeśli występują krwawienia (widoczne np. w postaci krwi w stolcu), mówimy o krwotocznym zapaleniu żołądka. Jeśli chorobie towarzyszy powstawanie nadżerek lub zanik błony śluzowej żołądka, mówimy wówczas odpowiednio o nadżerkowym lub zanikowym zapaleniu.

Dodatkowo zapalenie żołądka dzieli się na:

• zapalenie żołądka typu A - ma podłoże autoimmunologiczne, wówczas autoprzeciwciała kierują swoją agresję wobec komórek żołądka. Towarzyszy mu zanik błony śluzowej żołądka, niedobór kwasu solnego oraz przewlekły niedobór witaminy B12;
• zapalenie żołądka typu B - wiąże się z zakażeniem bakterią Helicobacter Pylori i bardzo szybko rozprzestrzenia się w całym żołądku. Bardzo często wiąże się z chorobą wrzodową lub nowotworem żołądka;
• zapalenie żołądka typu C - zwykle pojawia się na skutek nadmiernego stosowania niesteroidowych leków przeciwzapalnych. Towarzyszy mu refluks. Ten typ zapalenia żołądka najłatwiej jest wyleczyć - wystarczy odstawić leki i stosować specjalną dietę przez kilka tygodni.

Przyczyn wystąpienia przewlekłego zapalenia żołądka może być wiele. Może to być zakażenie bakteryjne, wirusowe, zaburzenia funkcjonowania układu autoimmunologicznego, a także długotrwałe stosowanie niektórych leków, głównie tych z grupy NLPZ lub antybiotyków.

Bardzo często zapalenie żołądka wywołane jest przez zakażenie bakterią Helicobacter Pylori, do którego może dojść na skutek długotrwałego palenia papierosów lub być wynikiem uwarunkowań środowiskowych.

Wśród pozostałych przyczyn wystąpienia zapalenia żołądka wymienia się:

• nadużywanie alkoholu
• zaburzenia hormonalne, w tym cukrzycę
• nieregularny tryb życia
• niezdrową dietę
• palenie papierosów

Pierwszym objawem zapalenia żołądka są bóle w nadbrzuszu lub w tzw. dokłu podsercowym. Zwykle pojawia się kilka godzin po posiłku. Chory może odczuwać także nocny ból brzucha o nieznanej przyczynie oraz tzw. ból głodowy, czyli uczucie ssania i pieczenia w żołądku w momencie, w którym jesteśmy głodni (np. o poranku).

Pojawia się także niestrawność i uczucie pełności w żołądku, pojawiające się nawet po zjedzeniu niewielkiej ilości. Jeśli zauważymy którykolwiek z tych objawów, należy zgłosić się do lekarza.

Leczenie zapalenia żołądka zależy od jego przyczyny. Do prawidłowego zdiagnozowania pacjenta należy skierować na badania - przede wszystkim warto zrobić morfologię, określić poziom witaminy B12, a także markery zapalne (OB lub CRP). Warto także wykonać gastroskopię oraz badanie histopatologiczne, które pozwoli stwierdzić, czy doszło do zakażenia bakterią H. Pylori.

W zapaleniu żołądka typu A należy zacząć leczenie od uzupełnienia diety w witaminę B12. Jeśli przyczyną są leki, należy natychmiast je odstawic, a w przypadku zakażenia bakteryjnego konieczne będzie wdrożenie antybiotykoterapii.

Leczenie przewlekłego zapalenia żołądka trwa zwykle kilka tygodni. W tym czasie warto maksymalnie wesprzeć błony śluzowe żołądka i pobudzić je do regeneracji. Przede wszystkim należy zrezygnować ze wszystkich używek, a także czasowo zmienić dietę na lekkostrawną, pozbawioną ostrych przypraw i produktów drażniących. Dobrze jest też unikać mocnej kawy i herbaty, a także silnych leków, szczególnie przeciwbólowych.

Dodatkowo warto wspomóc się naturalnymi metodami i np. sięgać po "kisiel" z siemienia lnianego, który powleka ściany żołądka i chroni je przed działaniem drażniących czynników. Przyspiesza także gojenie ewentualnych nadżerek. Taki kisiel warto pić codziennie, ale co najmniej 2 godziny po lub przed przyjęciem leków. Siemię lniane może osłabiać działanie antybiotyków i innych preparatów leczniczych.