Kordocenteza

Kordocenteza należy do badań prenatalnych (czyli badań dziecka, znajdującego się jeszcze w łonie matki, przed narodzeniem). Badanie pozwala na pobranie krwi od płodu, a co za tym idzie określenie wielu parametrów świadczących o jego dobrostanie. Ponadto kordocentezę można połączyć z zabiegiem terapeutycznym, np. transfuzji wymiennej krwi płodu w przebiegu ciężkiego konfliktu serologicznego. Mimo że kordocenteza jest inwazyjnym badaniem, wykonywana jest dość często, gdyż dostarcza ważnych i pewnych informacji o stanie płodu.

Wskazania do wykonania kordocentezy

Kordocenteza pozwala na pomiar parametrów laboratoryjnych krwi płodu, można, m.in. wykonać badanie gazometryczne, którego wynik świadczy o stopniu natlenienia płodu, a przede wszystkim pozwala łatwo zdiagnozować niedotlenienie płodu. Poza tym wskazaniami do kordocentezy są:

• hipotrofia płodu – czyli ograniczenie wzrostu wewnątrzmacicznego płodu, oznacza to nic innego jak to, że dziecko jest zbyt małe w stosunku do czasu trwania ciąży;
• transfuzje dopłodowe - w ciężkim konflikcie serologicznym, kiedy matka produkuje przeciwciała niszczące krwinki płodu,  może dojść do sytuacji, że erytrocytów jest zbyt mało, by zapewnić odpowiedni poziom natlenienia organizmu dziecka - dochodzi do ciężkiego niedotlenienia, które może doprowadzić do obumarcia płodu; w takiej sytuacji jedynym ratunkiem dla płodu jest podanie mu krwi, można to zrobić podczas kordocentezy;
• infuzje dopłodowe;
• diagnostyka genetyczna - pobranie krwi płodu pozwala na wyizolowanie DNA płodu, które można zbadać pod kątem występowania nieprawidłowości genetycznych, prowadzących do rozwoju takich chorób jak zespół Downa, Edwordsa, Pataua itd.

Sposób wykonania kordocentezy i możliwe powikłania

Kordocenteza polega na nakłuciu sznura pępowinowego płodu przez powłoki matki i pobraniu krwi płodu do badań. Przed rozpoczęciem kordocentezy wykonuje się badanie USG, które pozwala ustalić wielkość i ułożenie płodu, a także wskazać lokalizację łożyska. Sam zabieg również wykonuje się pod kontrolą usg. Polega on na odkażeniu skóry brzucha i wprowadzenia pod obserwacją na ekranie USG igły do macicy. Lekarz wybiera odpowiednie miejsce na pępowinie do nakłucia (zazwyczaj w pobliżu jej przyczepu łożyskowego pępowiny - jest tu ona mniej ruchoma, a więc łatwiej w nią trafić, znajduje się też stosunkowo dalej od płodu, co daje mu zabezpieczenie przed przypadkowym zranieniem) i aspiruje krew dziecka. O wyborze znieczulenia matki - ogólnego lub miejscowego - zastosowanego przy kordocentezie decyduje lekarz prowadzący pacjentkę.

Kordocenteza to inwazyjne badanie prenatalne, a więc wiąże się z ryzykiem powikłań. Do najczęstszych należy możliwość przypadkowego uszkodzenia płodu, krwawienia pępowiny z miejsca nakłucia oraz wprowadzenia do jamy macicy patogenów, mogących doprowadzić do rozwoju infekcji wewnątrzmacicznej. Kordocentezę zawsze wykonuje się na zlecenie i pod kontrolą lekarza w warunkach pełnej aseptyki w celu niedopuszczenia drobnoustrojów do środowiska płodu.