Czas fibrynolizy

Fibrynoliza jest fizjologicznym, kaskadowym procesem, związanym z rozpuszczaniem powstających w naczyniach krwionośnych skrzepów, w wyniku aktywacji układu krzepnięcia. Aby zachować płynność krwi krążącej, a jednocześnie skutecznie hamować ewentualnie występujące krwawienia, musi istnieć w organizmie dynamiczna równowaga między dwoma najważniejszymi dla utrzymania hemostazy procesami, mianowicie między procesami krzepnięcia krwi, a procesami fibrynolizy (rozpuszczania skrzepów). Po uszkodzeniu ściany naczynia aktywacja układu krzepnięcia w wyniku kaskady wielu reakcji prowadzi do przekształcenia fibrynogenu w nierozpuszczalną fibrynę, czyli włóknik i powstania skrzepów krwi, które hamują krwawienie. Jednak po zatrzymaniu krwawienia powstałe skrzepy krwi muszą ulec rozpuszczeniu. Aby do tego doszło, aktywacji ulega układ fibrynolizy, a przede wszystkim jego najważniejszy składnik, czyli plazmina. Aktywna plazmina powstaje z przekształcenia plazminogenu w przebiegu skomplikowanej kaskady reakcji pod wpływem działania różnych aktywatorów plazminogenu. Plazmina jest enzymem, który rozkłada fibrynę skrzepu, a czas potrzebny do tego procesu nazywany jest czasem fibrynolizy. Aby ocenić czas fibrynolizy można zastosować pomiar czasu lizy skrzepu frakcji euglobulinowej.

Zobacz film: "Choroby serca najczęstszą przyczyną zgonów Polaków"

Sposoby oznaczania i wartości prawidłowe czasu fibrynolizy

W celu zbadania czasu lizy euglobulin (ECLT) konieczne jest pobranie próbki krwi żylnej, najczęściej z żyły łokciowej. Osoba, u której będzie prowadzone oznaczenie, powinna być na czczo w chwili pobierania materiału do badań. Krew pobiera się do probówki zawierającej 3,8% cytrynian sodu. Otrzymane w ten sposób osocze cytrynianowe poddaje się następnie działaniu niskiego pH (poniżej 4). Prowadzi to do wytrącenia się, tzw. frakcji euglobulinowej osocza, to znaczy takiej, która jest pozbawiona większości występujących normalnie w osoczu inhibitorów plazminogenu (czyli substancji, które hamują powstawanie plazminy i fibrynolizę). W tak otrzymanej frakcji mierzy się następnie, w stałych warunkach temperatury, czas potrzebny do naturalnej lizy skrzepu euglobulin, czyli inaczej czas fibrynolizy. Prawidłowo powinien on wynosić od 100 do 300 minut. Czas ten jest uzależniony od ilości w osoczu fibrynogenu, plazminy i różnych aktywatorów plazminogenu (na przykład tkankowy aktywator plazminogenu).

Interpretacja wyników oznaczania czasu fibrynolizy

Czas lizy skrzepu euglobulin ulega skróceniu w takich chorobach, jak np.:

  • marskość wątroby – przyczyną jest upośledzona synteza białek układu krzepnięcia, w tym fibrynogenu;
  • zespół rozsianego wykrzepiania wewnątrznaczyniowego (zespołu DIC) – efekt zużycia fibrynogenu w procesach wykrzepiania, choć w przypadku DIC największe znaczenie w diagnostyce ma oznaczanie produktów degradacji fibryny, mianowicie D-dimerów;
  • rak prostaty;
  • wstrząs;
  • zabiegi chirurgiczne w tkance płucnej z zastosowaniem krążenia pozaustrojowego;
  • powikłania położnicze.

Do wydłużenia czasu fibrynolizy dochodzi w przypadku chorób, które prowadzą do upośledzenia naturalnych mechanizmów fibrynolitycznych, jak np. miażdżyca naczyń.

Jak widać, ocena czasu fibrynolizy jest istotnym badaniem w diagnostyce zaburzeń układu hemostazy.

Magdalena Pikul, ponad rok temu

Bibliografia

  • Jastrzębska M. Diagnostyka laboratoryjna w hemostazie, OINPHARMA, Warszawa 2009, ISBN 978-83-61364-05-4
  • Dembińska-Kieć A., Naskalski J.W., Diagnostyka laboratoryjna z elementami biochemii klinicznej, Urban & Partner, Wrocław 2009, ISBN 978-83-7609-137-2
  • Hyla-Klekot L., Kokot F., Kokot S. Badania laboratoryjne - Zakres norm i interpretacja, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2011, ISBN 978-83-200-4301-3

Źródła zewnętrzne

Normy laboratoryjne

Komentarze
zapytaj lekarza

za darmo

  • Odpowiedź w 24 godziny
  • Bez żadnych opłat
  • Lekarze, psychologowie, dietetycy

lekarzy jest teraz online

0/500

grupy wsparcia i fora dyskusyjne

Pomocni lekarze

Artykuły Czas fibrynolizy
Piercing

Piercing języka

Piercing języka

Czas trwania zabiegu jest krótki, trwa zwykle kilka sekund.

Parapsychologia

Rodzaje medytacji

Rodzaje medytacji

Do medytacji niezbędne są nam spokój, puste pomieszczenie i poduszka. Należy wybrać czas i miejsce, które zapewnią odpowiednie warunki.

Słodycze

Rozsądne zakupy

Rozsądne zakupy

Umiejętne robienie zakupów pozwala zaoszczędzić pieniądze, czas i nerwy. Świadomy wybór produktów wpływa także na zdrowe odżywianie się.

Szybkie czytanie

Metody szybkiego czytania

Metody szybkiego czytania

Umiejętność szybkiego czytania można nabyć poprzez eliminacje złych przyzwyczajeń. Prawidłowe stosowanie technik czytania pozwoli zaoszczędzić cenny czas i efektywniej przyswajać wiedzę.

Ćwiczenia - rodzaje, step

Ćwiczenia dla seniorów

Ćwiczenia dla seniorów

Ćwiczenia są wskazane dla wszystkich, niezależnie od wieku. Osoby starsze, które aktywnie spędzają czas, są mniej narażone na demencję starczą, mają mniej problemów z poruszaniem się.

Zawał serca

Ochronna hipotermia

Ochronna hipotermia

Kontrolowana hipotermia znacznie pomaga prowadzić skomplikowane operacje, takie jak przeszczep serca, a także wydłużyć czas przeżycia pacjentom z zatrzymaniem krążenia. Stosuje się ją więc czasami w warunkach szpitalnych.

Joga

Joga zmniejsza ból

Joga zmniejsza ból

Nowe badania udowadniają, że stosunkowo krótki czas medytacji może znacznie zmniejszyć odczucie bólu, a także zredukować aktywność mózgu związaną z jego percepcją.