Właściwości czosnku

Większości osób czosnek kojarzy się z odstraszaniem wampirów i niezbyt przyjemnym zapachem. Mimo specyficznej woni warto jednak przełamać się i wprowadzić czosnek do swojego jadłospisu. Jest to bowiem warzywo o naprawdę ciekawych właściwościach. Znany jako „naturalny antybiotyk”, czosnek wpływa pozytywnie na libido i wzmacnia wytrzymałość sportowców. Dzięki zawartości antyoksydantów czosnek jest ważnym elementem profilaktyki nowotworów. Jakie inne właściwości czosnku są godne uwagi?

Spis treści:

  1. 1. Działanie czosnku 
  2. 2. Czosnek w świecie roślin
  3. 3. Składniki czosnku
  4. 4. Korzyści ze spożywania czosnku

1. Działanie czosnku 

O dezynfekujących właściwościach czosnku głoszono już dawno przed naszą erą. Wyryte tablice, odkryte na piramidzie w Gizeh liczą sobie 4500 lat. Wg nich, przy budowie niewolnicy otrzymywali czosnek, aby „mieli serce i odwagę” do pracy oraz by byli „strzeżeni przed chorobami”. W średniowieczu żniwiarze wypijali miód pitny lub wino z jego dodatkiem. Czosnek jest również podawany kogutom przed walkami. Uwielbiają go Arabowie (ponoć na pustyni chroni przed pragnieniem), a złośliwi twierdzą, że to dzięki czosnkowemu aromatowi matadorzy zabijają byki. To tylko nieliczne przykłady wiary w dobrodziejstwa płynące ze spożywania tego warzywa. Trudno więc nie przyjrzeć się mu bliżej i nie sprawdzić, ile w tym prawdy. Co mówi nauka?

2. Czosnek w świecie roślin

Czosnek należy do rodziny amarylkowatych i jest bardzo rozpowszechniony na świecie. Istnieje około 260 gatunków tej rośliny, w samej tylko Polsce – 16 (m.in. niedźwiedzi, zielony, wężowy, dziki), choć nasze uprawy to głównie czosnek pospolity – Allium sativum. Jego pobratyńcami są takie warzywa jak: cebula, szczypiorek, por, siedmiolatka, szalotka, które nie mają jednak takich jak czosnek właściwości. Rośnie on prawie we wszystkich strefach klimatycznych, choć ze względu na glebę upodobał sobie Hiszpanię, Turcję, Egipt czy Indie.

3. Składniki czosnku

Czosnek to w większości woda (60%) oraz węglowodany (33%). Ilość, jaką przeważnie zjadamy (ok. 5 g), dostarcza nam jedynie 7 kcal. W czosnku znajdziemy olejki eteryczne oraz lotne i organiczne związki siarkowe, czyli allinę i skordyninę A i B. Charakterystyczny zapach oraz zdrowotne właściwości pojawiające się po zmiażdżeniu czosnku zawdzięczamy przejściu alliny w allicynę. Działanie allicyny jest ponoć na tyle silne, że wystarczają 3 minuty, by sok z czosnku zniszczył kolonię bakterii w warunkach in vitro. Czosnek to również flawonoidy, witaminy z grupy B, witamina C, potas, żelazo i magnez, jednak ze względu na małe użycie w kuchni nie można nazwać go źródłem tychże witamin i składników mineralnych.

W czosnku znajdują się naturalne antyoksydanty, a samo warzywo ma właściwości przeciwzapalne oraz przeciwwirusowe. Antybakteryjne działanie czosnku pomaga zapobiec chorobie nowotworowej, między innymi poprzez spowolnienie procesu namnażania się komórek. Czosnek działa jak antybiotyk. Jego ząbki zawierają duże stężenie siarki, flawonoidów oraz selenu. Wiele wskazuje na to, że siarczki selenu blokują uszkodzenia w DNA komórek i pobudzają naprawę uszkodzonego kwasu nukleinowego. Z kolei flawonoidy to związki roślinne o właściwościach przeciwutleniających i przeciwzapalnych. Zapobiegając uszkodzeniu komórek, walczą one z rakiem. Gdy czosnek jest rozdrobniony, wydziela się związek o nazwie allicyna. Ma on działanie antybiotykowe i przeciwgrzybicze. Jeśli chcesz skorzystać w optymalnym stopniu z właściwości czosnku, jedz go na surowo. Aby uniknąć nieprzyjemnego oddechu po spożyciu czosnku, rozważ spożywanie go w formie suplementów diety. Przygotuj się jednak na to, że zawartość allicyny może być dużo niższa niż ma to miejsce w przypadku surowego czosnku. 

Przez lata ludzie próbowali pozbyć się nieprzyjemnego zapachu po spożyciu świeżego czosnku. Oto niektóre z licznych metod:

  • żucie zielonej natki pietruszki lub goździków (w ilości około dziesięciokrotnie większej niż czosnku),
  • zjedzenie łyżeczki miodu, jabłka, ziarnka palonej kawy,
  • popijanie jogurtem lub mlekiem,
  • popijanie czerwonym winem.

Wiemy już na pewno, jaka forma przygotowania czosnku jest najwłaściwsza, by wykorzystać dobroczynne właściwości allicyny. Należy go zmiażdżyć i odstawić na ok. 10 minut. Po upływie tego czasu nastąpi odpowiedni wzrost stężenia allicyny i można wziąć się za jedzenie lub szybkie (najwyżej 5-minutowe) gotowanie czosnku. Natomiast długotrwała obróbka termiczna pozbawia go właściwości bakteriobójczych, nie wstrzymując jednak działania antyutleniającego i grzybobójczego. Zalecane przez piśmiennictwo ilości to 4 gramy dla osoby dorosłej dziennie (1–2 ząbki surowego czosnku).

4. Korzyści ze spożywania czosnku

Codzienne spożywanie ząbka świeżego czosnku może zmniejszyć ryzyko wystąpienia raka piersi, przełyku, jelit i prostaty. Wystarczy połączyć czosnek z kalafiorem, brokułami, owocami, błonnikiem i regularnymi ćwiczeniami, by prawdopodobieństwo raka piersi zmalało jeszcze bardziej. Czosnek poprawia stan zdrowia również poprzez obniżenie ciśnienia krwi i poziomu złego cholesterolu. Nie należy jednak oczekiwać cudów. Analiza 29 badań klinicznych wykazała, że czosnek zmniejsza poziom cholesterolu tylko w stosunkowo niewielkim stopniu. Jego wpływ na ciśnienie krwi również jest ograniczony. Czosnek jest co prawda skuteczniejszy niż placebo, ale nie oznacza to, że działa jak leki na nadciśnienie. Czosnek ma działanie przeciwutleniające i zmniejsza ilość wolnych rodników.  Obniża poziom cukru we krwi. Czosnek koi  bóle głowy i ułatwia zasypianie. Włączenie go do diety jest jednak dobrym posunięciem w profilaktyce chorób serca, infekcji i przeziębień. Nie należy przy tym przesadzać z jego ilością. W nadmiarze czosnek może wywołać problemy żołądkowe, ból głowy, uczucie zmęczenia oraz biegunkę. Ze względu na fakt, że czosnek rozrzedza krew, nie powinien być spożywany przez co najmniej siedem dni przed operacją. Warzywo to może wchodzić w interakcję w niektórymi lekami, dlatego nie każdy powinien je spożywać.

Czosnek jest ciekawym warzywem o licznych właściwościach prozdrowotnych. Warto włączyć go do swojej diety mimo nieprzyjemnego zapachu po jego spożyciu. Z pewnością wyjdzie to na zdrowie.

Bibliografia

  • Ackermann R.T. Garlic shows promise for improving some cardiovascular risk factors, Archives of Internal Medicine, 2001, 161, 813–824
  • Cavagnaro P.F., Camargo A., Galmarini C.G., Simon P.W., Effect of Cooking on Garlic- Antiplatelet Activity and Thiosulfinates Content, J. Agric. Food Chem. 2007, 55, 1280–1288
  • Lissiman E., Bhasale A.L., Cohen M. Garlic for the common cold, Cochrane Database of Systematic Reviews, Issue 3, 2009
  • Tattelman E. Health Effects of Garlic, Am Fam Physician, 2005, 72, 103–106
Porozmawiaj o tym na Forum Żywienie i fitness »
Lubię to!
0

Komentarze

Wyloguj
+ Zadaj pytanie

Pytania do ekspertów

Ile można pić świeżo wyciśniętego soku z marchewki?

  Witam! Mam 50 lat. Codziennie piję ok. 200 ml świeżego soku z marchewki z dodatkiem jabłka, grejpfruta lub cytryny. Sok przygotowuję własnoręcznie na sokowirówce. Czy 200 ml soku dziennie to za mało, za dużo czy w sam raz? Czy taki sok można pić...

lek. Justyna Ligorowska Odpowiada lek. Justyna Ligorowska lekarz okulista.

Artykuły Warzywa

Warzywa

Soki z warzyw organicznych są zdrowsze!

Organiczny sok pomidorowy zawiera więcej składników wykazujących działanie prozdrowotne niż sok pomidorowy otrzymany z warzyw tradycyjnie uprawianych. Żywność organiczna to produkty, które wyrastały i były uprawiane według ścisłych procedur...

Warzywa

Czy czosnek obniża cholesterol?

Czosnek to roślina słynąca z niezbyt przyjemnego zapachu i licznych właściwości leczniczych. Mocny aromat sprawia, że zwykle stosuje się go do przyprawiania potraw. Ze względu na zawartość związku chemicznego o nazwie allicyna, czosnek ma działanie...

Warzywa

Właściwości soi

Soja znana jest od setek lat. Ostatnio wraca do łask za sprawą trwającej mody na wegetarianizm. Najpierw podbiła Amerykę, by teraz pojawiać się na europejskich stołach. Również w Polsce coraz częściej spożywamy tę rośliną. I słusznie, gdyż...

Właściwości szparagów

Warzywa

Właściwości szparagów

Szparagi to niskokaloryczne warzywa zielone. Stanowią ozdobę i przysmak Francuzów. W Polsce znane były już w XVIII wieku, za czasów Napoleona. Pierwsze wzmianki o szparagach istnieją w „Panu Tadeuszu” Adama Mickiewicza. Szparagi są niskokaloryczne i pożywne, gdyż zawierają sporo białka. Mogą być składnikiem zdrowej diety, gdyż mają tylko 18 kcal w 100 g. U nas uchodzą za luksus, rzadko je jadamy. Szparagi są również cenionym afrodyzjakiem. A może warto...

Warzywa

Zielone warzywa

Zielone warzywa są zdrowe. Wiadomo to od dawna. Od niedawna natomiast wiadomo, że kolor tego co jemy, jest równie ważny jak wartość odżywcza pokarmu. Zielone warzywa zawierają chlorofil, który wzmacnia odporność organizmu, chroni ... ilość rzeżuchy lub szczypiorku, a będziemy jeść smacznie i zdrowo. Podział warzyw Naukowcy amerykańscy dzielą warzywa i owoce ... razy dziennie warzyw i dwa razy owoców z każdej grupy kolorystycznej. Zielone warzywa swoje zdrowe właściwości i...

Warzywa

Właściwości sałaty

Roszponka, lollo, dębolistna, rukola, masłowa, lodowa, rzymska, radicchio – to bogate królestwo sałaty. Zielone niczym wiosna kuszą swoim wyglądem, stanowią dekorację stołów oraz są podstawowym elementem zdrowej diety. Osoby,...

Warzywa

Właściwości ziemniaków

Ziemniaki posiadają sporo właściwości leczniczych. Medycyna ludowa do dziś wykorzystuje ich cenne składniki odżywcze do leczenia wielu schorzeń. Bulwy ziemniaczane zawierają cukry, białka, witaminy (m.in. C, B1, B6, PP) oraz minerały. Właściwości...

Warzywa

Ziemniaki obniżają ciśnienie krwi

Do niedawna spożywanie ziemniaków kojarzyło się z otyłością oraz chorobami układu sercowo-naczyniowego. Najnowsze wyniki badań wykazały jednak, że fioletowe ziemniaki obniżają ciśnienie krwi, nie powodując przy tym przybierania na wadze. Warto...

Warzywa

Jak unikać pestycydów?

(...) i warzywa, które poddano badaniom, zostały dokładnie umyte. Okazało się, że mycie produktów spożywczych tego typu ... , pieczarki oraz słodkie ziemniaki. Te owoce i warzywa nie są co prawda zupełnie pozbawione pestycydów, ale mają ich stosunkowo najmniej. Nie oznacza to bynajmniej, że powinniśmy spożywać wyłącznie te owoce i warzywa, które mają niską zawartość pestycyd ... . Sięgając po owoce i warzywa zawierające najmniej substancji chemicznych, można bowiem zmniejszyć swoją styczność z...

Warzywa

Przekonaj się do warzyw!

Warzywa to jedne z tych produktów spożywczych, które jedni kochają, a drudzy nienawidzą. Jednak niechęć ... órym osobom warzywa wydają się mdłe i pozbawione smaku, zwłaszcza gdy preferują pikantne dania. Wówczas rozwiązanie problemu ... , przez co nie smakują im takie warzywa, jak brokuły, kalafior, bakłażan i niektóre liściaste warzywa. Na szczęście istnieją sposoby ... tych warzyw do zapiekanki lub lazanii. Wiele osób lubi omlety – one także mogą zostać wzbogacone o warzywa, na...

Nieznane działanie pomidorów!

Warzywa

Nieznane działanie pomidorów!

Antyoksydanty to niezastąpione składniki diety zwalczające wolne rodniki. Związki te zwiększają odporność organizmu na zakażenia i infekcje, a także chronią przed ryzykiem zachorowania na nowotwory, choroby układu krążenia, cukrzycę oraz choroby...

Zmień dietę dziecka podstępem!

Warzywa

Zmień dietę dziecka podstępem!

(...) Jest jednak jeden skuteczny sposób na wzbogacenie diety dziecka o warzywa – podstęp. Naukowcy przeprowadzili badania, w których systematycznie dodawali warzywa do ulubionych potraw maluchów. Te – nieświadome zawartości talerza – zjadały ukryte warzywa ze smakiem. Jak przemycić trochę warzyw do diety dziecka? Warzywa to niezbędne składniki diety, szczególnie w społeczeństwach, w których zwiększa się liczba dzieci otyłych. Warzywa pomagają zredukować ilość spożywanych kalorii. Problem w...

Właściwości cebuli

Warzywa

Właściwości cebuli

Właściwości cebuli docenili już XV-wieczni żeglarze. Przez całe stulecia cebula traktowana była jako skuteczny lek na szkorbut. Ze względu na zawartą w niej witaminę C, na dalekie wyprawy zamorskie zabierali to warzywo marynarze, kupcy i wielorybnicy.

Właściwości szpinaku

Warzywa

Właściwości szpinaku

(...) óbować tego przepysznego zdrowotnego warzywa, to czas najwyższy. Podobno upodobania kulinarne zmieniają się co siedem lat, więc jeśli...

Warzywa

Właściwości pietruszki

Właściwości pietruszki są znane już od ponad 2000 lat. Liście, owoce i korzenie pietruszki wykorzystywane są w medycynie ludowej od stuleci. Świeże liście pietruszki są bardzo pożyteczne i mogą być używane jako składnik zdrowej diety. Korzeń pietruszki jest stosowany w leczeniu wzdęć, zapalenia pęcherza oraz dolegliwości reumatycznych. Świeże warzywa są cenionym ziołem łagodzącym bóle miesiączkowe. Pietruszka zwyczajna jest bogata w prowitaminę A, witaminę C, sole mineralne i żelazo. Właściwości lecznicze...

Warzywa

Właściwości pestek dyni

Pestki dyni to składniki odżywcze zdrowej diety, ponieważ są bogate w wiele cennych witamin i kwasów tłuszczowych. Dodane do muesli, zupy, surówki i innych potraw będą stanowiły nie tylko doskonały walor smakowy, ale także wzbogacą posiłek o...

Warzywa

Właściwości lecznicze cebuli

Cebula znana jest ze swojego charakterystycznego silnego smaku i zapachu. To zielone warzywo stanowi jeden z podstawowych elementów diety śródziemnomorskiej, ale jest również bardzo popularne w wielu innych rejonach świata, w tym...

Warzywa

Właściwości kapusty

Brukselka, brokuł, kalarepa, kalafior, jarmuż – to cała rodzina roślin kapustnych. W medycynie ludowej te okrągłe, zielone, twarde warzywa królują wśród zdrowego jedzenia. Kapusta znana była już w starożytności, stawiano na jej cześć świątynie. Według legendy główka kapusty powstała z łez Likurga, którego bóg wina ukarał za zniszczenie winnicy. Kapusta ma opinię ciężkostrawnego, niezdrowego warzywa. Owszem, to prawda, ale tylko, gdy dodamy do niej...

Warzywa

Właściwości selera

Właściwości selera były znane Egipcjanom już przed kilku tysiącami lat. Seler był wykorzystywany jako lek na reumatyzm, artretyzm, bóle neuralgiczne, wysokie ciśnienie, zaostrzenie apetytu i wzmocnienie układu nerwowego. Obecnie, świeże warzywa naciowe i korzeniowe są składnikiem prawie każdej diety odchudzającej. Seler korzeniowy zawiera wiele składników mineralnych ... . Seler jest cudownym warzywem, które powinno znaleźć się na talerzu każdego z nas, podobnie jak wszystkie zielone warzywa.

Zastosowanie alg morskich

Warzywa

Zastosowanie alg morskich

Algi morskie mają szerokie zastosowanie. Są wykorzystywane między innymi w przemyśle spożywczym, farmaceutycznym i w kosmetyce. Z uwagi na duże wartości odżywcze, w niektórych regionach świata glony te używane są jako składnik codziennej diety lub...

Warzywa

Właściwości pomidorów

Pomidory mają mnóstwo witamin i pierwiastków mineralnych. Zawierają antyutleniacze, które chronią skórę przed wolnymi rodnikami i zapobiegają procesom szybkiego starzenia się tkanek. Pomidory wzmacniają odporność dzięki dużej zawartości witaminy C. Warzywa są małokaloryczne, więc mogą sobie na nie pozwolić nawet osoby na diecie. Ponadto świeże warzywa można przygotować na wiele sposobów: na kanapki, w sałatce czy w przetworach, zawsze smakują równie wyśmienicie.

Warzywa

Kiełki - wartości odżywcze

Kiełki są źródłem wielu witamin i składników mineralnych. Regulują pracę układów: nerwowego, hormonalnego i krążenia. Łagodzą nawet objawy klimakterium. Cudowne właściwości zdrowotne kiełków znane są już od 5 tysięcy lat.

Warzywa

Właściwości papryki

Czerwona, zielona, żółta, pomarańczowa – papryka. Warzywo, które kusi swoim smakiem, zdobi potrawy, wzmacnia siły witalne oraz poprawia libido. Papryka to nie tylko przyprawa, ale także afrodyzjak. Za ojczyznę papryki uważa się...

Warzywa

Przeciwnowotworowe właściwości brokułów

Sulforafan to jeden ze związków fitochemicznych zawartych w brokułach i innych warzywach kapustowatych, dzięki którym rośliny te pomagają w zapobieganiu raka. W najnowszych badaniach udało się po raz pierwszy wykazać, iż substancja ta...

Brokuły kontra rak

Warzywa

Brokuły kontra rak

Jak chronić się przed rakiem? To pytanie zadaje sobie wielu ludzi, którzy chcą uniknąć tej choroby. Profilaktyka raka może wydać się banalna, jednak podstawą jest regularność i konsekwencja. Od dawna wiadomo, że zdrowa dieta potrafi zdziałać cuda. Ostatnie badania wykazały, że brokuły w diecie to podstawa. Te zielone warzywa są uważane za źródło zdrowia, gdyż zawierają duże ilości fosforu, wapnia, żelaza i chromu. Odkryto również, że zawierają sulforafan. Jest to związek...

Pomidory a zdrowie

Warzywa

Pomidory a zdrowie

Pomidory to jedne z najpopularniejszych warzyw na polskich stołach. Zupa pomidorowa, ketchup i sałatki z pomidorów – to tylko niektóre z najbardziej lubianych postaci tych warzyw. Najczęściej jemy świeże pomidory lub gotowane, jednak...

Warzywa

Warzywa kapustne w diecie człowieka

(...) i skład chemiczny. Według powyższych wyznaczników, warzywa dzielimy na takie grupy, jak: warzywa liściowe, cebulowe ... warzyw kapustnych Warzywa kapustne są także bogate w karotenoidy – naturalny barwnik roślinny. Związki te wykazują szerokie ... órek przed utlenianiem, które może prowadzić do powstawania zmian nowotworowych. Ponadto, jak już wspomniano w przypadku jarmużu, warzywa ... przede wszystkim reumatycy, palacze, osoby zmagające się często ze stresem. Warzywa kapustne w profilaktyce nowotworów Jednakże z...

Warzywa

Jedz więcej surowych warzyw!

(...) ólny stan zdrowia. „Żywność w oryginalnej, nieugotowanej postaci jest uważana za żywą – owoce, warzywa, kiełki, nasiona ... lub targowiska w twojej okolicy, gdzie możesz kupić organiczne warzywa i owoce. Znajdź także dobrego dostawcę mięsa. Na pewno są miejsca ... i warzywa, na jakie masz ochotę, i tego samego dnia wyciśnij z nich soki go wypij. Nie kupuj soków, które...

Warzywa

Właściwości lecznicze marchwi

(...) Korzeń tego warzywa ma różne właściwości, przede wszystkim przeciwcukrzycowe i przeciwpasożytnicze. Działa...

Warzywa

Bakterie E. coli w Niemczech

Do 30 maja w Niemczech zanotowano 14 zgonów w wyniku zakażenia pałeczkami okrężnicy. Groźne bakterie znaleziono na warzywach sprowadzanych z Hiszpanii. Pałeczki okrężnicy Escherichia coli to bakteria Gram-ujemna, która powszechnie występuje...

Warzywa

Źródło zakażenia bakteriami E. coli w Niemczech

Jeszcze niedawno sądzono, że za groźne zatrucia wywołane bakterią E. coli w Niemczech odpowiedzialne były warzywa importowane z Hiszpanii. Badania wykazały jednak, że przyczyna leży gdzie indziej. Skutki zakażeń pałeczkami okrężnicy Rzadkie ... nałożyła embargo na warzywa pochodzące z krajów Unii Europejskiej. Poszukiwanie źródeł zakażenia bakteriami EHEC ... ódła zakażenia Komisji Europejskiej udało się skłonić władze Rosji do częściowego zniesienia embarga na warzywa.(Bakterie...

Ortopedia i reumatologia

Wpływ czosnku na stawy biodrowe

Brytyjscy naukowcy prowadzą badania nad wpływem substancji zawartych w czosnku na stawy biodrowe. Dowodzą, iż dzięki częstemu spożywaniu roślin czosnkowatych kobiety mogą uniknąć choroby zwyrodnieniowej tych stawów. Choroba zwyrodnieniowa stawu...

Domowe sposoby na kaszel - syrop z czosnkuOdtwórz wideo

Zioła na różne dolegliwości

Domowe sposoby na kaszel - syrop z czosnku

Syrop z czosnku jest doskonałym sposobem na przeziębienie i grypę. Ma nieocenione właściwości zdrowotne, m.in.: redukuje ilość „złego cholesterolu”, zapobiega tworzeniu się komórek rakowych i zawiera antyoksydanty. Ponadto wzmacnia...

Właściwości tranu

Tłuszcze

Właściwości tranu

Tran to tłuszcz otrzymywany ze świeżej wątroby dorsza atlantyckiego lub innych ryb z rodziny dorszowatych. Ta żyjąca w zimnych wodach ryba dostosowała się do otoczenia, gromadząc w tkankach duże ilości składników odżywczych. Niestety, oprócz...

Owoce

Właściwości jabłek

Jabłko to kuszący owoc znany od wielu lat. Już w biblijnych czasach Ewa dała Adamowi jabłko. Każdy z nas je lubi, choć nie każdy zjada. Jabłka neutralizują toksyczne substancje, obniżają poziom „złego” cholesterolu i wspomagają prawidłowe...

Owoce

Właściwości aronii

Zjadanie owoców aronii, najlepiej codziennie, jest najlepszym rozwiązaniem, by mieć doskonałą figurę, zdrową cerę i zachować bystry umysł. Od dawna znane jest powiedzenie: „pokaż mi co jesz, a powiem ci kim jesteś”. Specjaliści od starzenia...

Właściwości oliwek

Owoce

Właściwości oliwek

Oliwka jest owocem drzewa oliwnego, który jest bogaty w nienasycone kwasy omega-3, witaminę E oraz sterole roślinne. Regularne spożywanie oliwek poprawia stan skóry i odporność.

Owoce

Właściwości winogron

Winogrona to owoce bogate w polifenole, które w organizmie usuwają wolne rodniki oraz chronią przed chorobami układu krążenia. Świeże winogrona są bogatym źródłem witamin oraz węglowodanów.

Owoce

Właściwości migdałów

Migdały są bogatym źródłem substancji odżywczych. Zawierają nienasycone kwasy tłuszczowe, magnez, miedź, błonnik, tokoferole. Dzięki unikalnej kompozycji migdały korzystnie wpływają na układ sercowo-naczyniowy, obniżają poziom cholesterolu, zwalczają...

Owoce

Właściwości malin

Jakie właściwości mają maliny? Zdrowe, soczyste, pachnące maliny uwielbia każdy. Najlepiej smakują zaraz po zerwaniu, spożywamy je także w zimie w postaci dżemów, soków i syropów. Maliny znajdziemy zarówno w domowym ogródku,...

pokaż 10 następnych