Zapalenie żołądka i dwunastnicy

Zapalenia żołądka i dwunastnicy bywają określane jako nieżyty lub katary żołądka. Mogą one przebiegać z bezkwaśnością, niedokwaśnością, nadkwaśnością lub kwaśnością prawidłową soku żołądkowego. Zaburzenia powstają z powodu błędów dietetycznych, spożycia pokarmów zakażonych np. gronkowcem lub zawierających toksyny, takie jak: jady bakterii, metabolity grzybów i pleśni, toksyczne związki chemiczne. Chorobę mogą powodować również leki, a rozwojowi zapalenia sprzyja nadużywanie nikotyny.

Spis treści:
  1. 1. Przyczyny i objawy zapalenia żołądka i dwunastnicy
  2. 2. Zapobieganie i leczenie zapalenia żołądka i dwunastnicy

1. Przyczyny i objawy zapalenia żołądka i dwunastnicy

Są one zazwyczaj skutkiem błędów dietetycznych. Czynniki wywołujące są na ogół znane:

  • Nadużycie alkoholu.
  • Leki o działaniu drażniącym błonę śluzową żołądka (np. środki przeciwbólowe i przeciwreumatyczne, przedawkowanie leków nasercowych zawierających naparstnicę, glikokortykoidy, leki przeciwnowotworowe).
  • Oparzenie kwasami lub ługami.
  • Promienie rentgenowskie (np. jako skutek uboczny stosowania promieniowania w leczeniu chorób).
  • Zepsute produkty spożywcze skażone laseczką jadu kiełbasianego.
  • Trujące grzyby.
  • Zakażenie bakterią o nazwie Helicobacter pylori. Można je wykazać za pomocą gastroskopii z pobraniem wycinka błony śluzowej lub badania krwi.
  • Może być ono wyrazem procesu starzenia się, na który wywierają wpływ czynniki bytowe.
  • Zmiany ukrwienia.
  • Następstwa refluksu po operacji żołądka.

Typowymi objawami w tym schorzeniu są:

  • ból w dołku podsercowym pojawiający się 1-2 godz. po posiłku (wrzód żołądka);
  • ból pod prawym łukiem żebrowym 3-5 godz. po jedzeniu, a także w nocy i na czczo (wrzód dwunastnicy);
  • zgaga, niestrawność;
  • nudności, wymioty, zaparcia;
  • bóle w środkowym nadbrzuszu o charakterze gniotącym, piekącym lub kurczowym.

2. Zapobieganie i leczenie zapalenia żołądka i dwunastnicy

Zapalenia żołądka i dwunastnicy rozpoznaje się na podstawie zebranego wywiadu, określenia zdolności wydzielniczych błony śluzowej żołądka za pomocą sondy, obejrzenia za pomocą gastroskopu wyglądu i nasilenia zmian w błonie śluzowej żołądka. Leczenie sprowadza się do przerwania wpływu na błonę śluzową żołądka szkodliwych czynników, które prawdopodobnie wyzwoliły stan zapalny. Zapalnie zmieniona błona śluzowa nie może funkcjonować prawidłowo i wymaga regeneracji, wobec tego należy stworzyć sprzyjające warunki poprzez wstrzymanie podawania trudniej strawnych posiłków. Najlepiej jest przez 1–2 dni zastosować ścisłą dietę złożoną z sucharów i gorzkiej herbaty.

Jeżeli w wyniku diagnozowania choroby wykazano obecność bakterii Helicobacter pylori, należy zacząć leczenie od tzw. eradykacji żołądka. Oznacza to usunięcie bakterii, gdyż to ona jest przyczyną zapalenia, a następnie pojawiających się owrzodzeń żołądka, a przede wszystkim dwunastnicy. Eradykacja polega na zastosowaniu terapii skojarzonej dwóch antybiotyków, na które wrażliwa jest bakteria, oraz leku z grupy inhibitorów pompy protonowej, np. omeprazolu. W przypadku, gdy takie leczenie nie skutkuje, wprowadzana jest terapia czterolekowa, gdzie do poprzednich leków dołącza się związek bizmutu.

W stanach o przebiegu gwałtownym – z gorączką i biegunką, przy ogólnym znacznym osłabieniu i odwodnieniu, zwłaszcza w starszym wieku, oraz spadku ciśnienia – niezbędna jest pomoc lekarska, a także bardzo często leczenie szpitalne. Aby zapobiec tego typu schorzeniom, należy unikać wszystkich wyżej wymienionych czynników mogących stać się przyczyną stanów zapalnych, a w tym zaprzestać nadużywania alkoholu oraz palenia tytoniu. Warto zwrócić uwagę na dietę. Najlepsze będą tu dania gotowane na parze lub w wodzie oraz duszone. Bardzo ważne w diecie są „budynie” z mięsa lub ryb, z drobną kaszą lub ryżem. Do zagęszczania potraw nie stosuje się zasmażek.

Szczególnie poleca się: produkty świeże, dojrzałe, łagodne przyprawy, produkty gotowane, gotowane na parze, duszone bez wstępnego obsmażania, pieczone w folii lub pergaminie, produkty chude, używanie tłuszczów roślinnych, masło, oleje, sosy naturalne, bez zasmażek, zagęszczane mąką i śmietaną lub mąką i mlekiem, zupy na wywarach warzywnych, owoce i warzywa spożywane jako gotowane i rozdrabniane, rozcieńczane soki. W chorobie wrzodowej osłaniające działanie ma między innymi siemię lniane, a według medycyny ludowej również sok z kiszonej kapusty i woda z gotowanych ziemniaków.
 

Bibliografia

  • Konturek S. Gastroenterologia i hepatologia kliniczna, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2006, ISBN 83-200-3188-5
  • Socha J. Gastroenterologia praktyczna, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 1999, ISBN 83-200-2281-9
  • Szczeklik A. (red.), Choroby wewnętrzne, Medycyna Praktyczna, Kraków 2011, ISBN 978-83-7430-289-0

Źródła zewnętrzne

Porozmawiaj o tym na Forum Zdrowie »
Lubię to!
0

Pytania do specjalistów

pokaż 5 następnych
+ Załóż wątek

Dyskusje na forum

~ Pytania do specjalistów 1 odpowiedź Przewlekłe zapalenie żołądka i dwunastnicy a leki ~:

dziękuje za odpowiedż. Miałem wykonane panendoskopie w której wykryto bakterie o raz pobrano wycinek i stwierdzono że nie ma bakteri (rozpoznanie histopatologiczne) lekarz hirurg stwierdził że mam przewlekłe zapalenie żołądka i dwunastnicy .

~ Pytania do specjalistów 0 odpowiedzi Zapalenie żołądka i dwunastnicy i zakażenie Helicobacter pyroli ~:

ZDIAGNOZOWANO U MNIE ZAPALENIE ŻOŁĄDKA I DWUNASTNICY POŁĄCZONE Z BAKTERIĄ HELICOBAKTER ZOSTAŁAM PRZELECZONA DWOMA ANTYBIOTYKAMI, NADAL JESTEM NA LECZENIU ,ALE CIĄGLE ODCZUWAM BÓL ŻOŁĄDKA JAK DŁUGO UTRZYMAJĄ SIĘ TAKIE OBJAWY .

pokaż 5 następnych

Artykuły Zapalenie żołądka i dwunastnicy

Badania Badanie kontrastowe przełyku, żołądka i dwunastnicy

Badanie kontrastowe przełyku, żołądka i dwunastnicy wykonuje się na zlecenie lekarza, gdy występują objawy chorób jelita cienkiego, objawy patologii górnego odcinka przewodu pokarmowego, a wykonanie badania endoskopowego jest niemożliwe,...

Wrzód dwunastnicy
Układ pokarmowy Wrzód dwunastnicy

Wrzód dwunastnicy to przewlekła choroba, która charakteryzuje się ubytkiem błon śluzowej i podśluzowej oraz blaszki mięśniowej dwunastnicy. Choroba wrzodowa występuje w każdym wieku, chociaż najczęściej pomiędzy 25 a 55 rokiem życia. Owrzodzenia...

Rak dwunastnicy
Układ pokarmowy Rak dwunastnicy

Rak dwunastnicy to nowotwór początkowego odcinka jelita cienkiego. Nowotwory dwunastnicy są stosunkowo rzadkie w porównaniu z rakiem żołądka czy rakiem jelita grubego. Najczęstszym typem raka dwunastnicy jest gruczolakorak. Dwunastnica jest...

Zabiegi Drenaż dróg żółciowych dwunastnicy

Drenaż dróg żółciowych to procedura stosowana do leczenia paliatywnego chorób zwężających światło dróg żółciowych, najczęściej chorób nowotworowych - uniemożliwiających prawidłowy przepływ żółci. Do zabiegu...

Zmniejszenie żołądka Odtwórz wideo
Chirurgia plastyczna Zmniejszenie żołądka

Nieustanny pośpiech powoduje, że wielu ludzi korzysta z punktów gastronomicznych oferujących dania typu fast food. Jednak takie "śmieciowe jedzenie" w połączeniu ze słodyczami i kolorowymi napojami prowadzi do otyłości. W naszych czasach mało...

Rodzaje nerwicy Nerwica żołądka

Nerwica żołądka to zaburzenie żołądka, którego przyczyna nie leży w wystąpieniu związków organicznych odpowiedzialnych za problemy gastryczne. Winne są natomiast różne czynniki psychiczne, na przykład wielkie podekscytowanie, poważne...

Opasanie żołądka
Zabiegi Opasanie żołądka

Otyłość to wciąż rosnący problem. Można o niej mówić, gdy BMI (body mass index) wynosi ponad 30. Coraz bardziej popularne stają się operacyjne metody leczenia otyłości, a wśród nich opasanie żołądka. Metoda chirurgiczna ułatwia osiągnięcie...

Wrzody żołądka
Układ pokarmowy Wrzody żołądka

Wrzód jest to ubytek w błonie śluzowej żołądka lub dwunastnicy dochodzący do warstwy mięśniowej ich ściany. Może się on przyczynić do powstania krwawienia lub nawet przedziurawienia narządu. Wszechogarniający pośpiech, stres, złe odżywianie, papierosy,...

Rak żołądka
Onkologia Rak żołądka

Rak żołądka (ang. stomach/gastric cancer), jak każdy nowotwór złośliwy, stanowi poważne zagrożenie dla życia chorego. Bywa on trudny do zdiagnozowania, ze względu na swoje nieswoiste objawy, które mogą wskazywać na inne schorzenia żołądka...

Nadkwasota żołądka
Układ pokarmowy Nadkwasota żołądka

Nadkwasota żołądka to nieprzyjemna dolegliwość układu trawiennego, powodująca duży dyskomfort. Najbardziej charakterystycznym objawem choroby jest nawracająca zgaga. Przyczyny nadkwaśności tkwią w nadprodukcji soku trawiennego. Przyczyn zwiększonej ilości...

pokaż 10 następnych