Gronkowcowe zatrucia pokarmowe - przyczyny

Gronkowcowe zatrucia pokarmowe wywołane są przez gronkowca złocistego (Staphyloccocus aureus). Gronkowce to duża grupa bakterii Gram-dodatnich. Gronkowiec złocisty należy do najbardziej chorobotwórczych z tej grupy, ze względu na silnie trującą toksynę, jaką wytwarza.

1. Gronkowcowe zatrucia pokarmowe - przyczyny

Gronkowcem złocistym można zatruć się przez zjedzenie produktów zakażonych tą bakterią, np. ciastek, jajek, majonezu, lodów, kremów. Ponadto źródłem zakażenia gronkowcem złocistym jest także mleko i nabiał, mięso i przetwory mięsne („tatar”, kotlety mielone), wędliny (np. kaszanki, salceson), drób oraz przetwory z ryb. W zatrutym gronkowcem złocistym pokarmie znajduje się wytwarzana przez bakterie toksyna, dlatego też objawy pojawiają się po kilku godzinach. Dla zatrucia pokarmu wystarcza jedna milionowa część grama enterotoksyny (1 mikrogram). Gronkowca złocistego nie można wyczuć w pokarmie ani zauważyć wydęcia denek, ponieważ gronkowce nie produkują gazu.

Zobacz film: "#dziejesienazywo: Dlaczego warto robić screening?"

Gronkowcem złocistym można zarazić się także drogą kropelkową, przez bezpośredni kontakt lub przedmioty.

Gronkowiec złocisty występuje w gardle, jamie nosowej, na skórze ludzi i zwierząt, także w drogach rodnych kobiet. Nosicielami gronkowca może być nawet 10-50 proc. ludzi, przy czym osoby te nie chorują. Bardzo często nosicielami gronkowca złocistego są osoby pracujące w szpitalach, dlatego też zakażenia wewnątrzszpitalne nie są rzadkością. Gronkowce mogą także występować w powietrzu, ściekach czy kurzu.

Do gronkowcowego zatrucia pokarmowego może dojść po spożyciu skażonej bakterią żywności
Do gronkowcowego zatrucia pokarmowego może dojść po spożyciu skażonej bakterią żywności (Shutterstock)

2. Gronkowcowe zatrucia pokarmowe - czynniki ryzyka

Czynniki ryzyka zakażenia gronkowcem złocistym to:

  • przerwania ciągłości tkanek,
  • obecność ciała obcego w tkankach.

Na ryzyko zakażenia gronkowcem mogą wpływać także niektóre współistniejące choroby, takie jak: nowotwory (np. białaczka), marskość wątroby, cukrzyca i inne choroby metaboliczne, stosowanie terapii immunosupresyjnej lub przeciwnowotworowej, inne niedobory odporności.

Jak skutecznie uniknąć zatrucia pokarmowego?
Jak skutecznie uniknąć zatrucia pokarmowego? [5 zdjęć]

Coraz częściej słyszymy o niebezpiecznych zatruciach pokarmowych wywołanych przez szczepy bakterii Escherichia...

zobacz galerię

3. Gronkowcowe zatrucia pokarmowe - objawy

W niektórych przypadkach zatrucie gronkowcem złocistym może wywołać bardzo szkodliwe działanie na organizm. Najbardziej narażone są osoby, u których występuje:

  • brak lub nadmiar higieny,
  • zły stan skóry (oparzenia lub urazy),
  • zły stan układu odpornościowego błon śluzowych (owrzodzenia, zmiany alergiczne),
  • słaba odporność komórkowa i humoralna (jej zaburzenia występują m.in. u palaczy i alkoholików),
  • niewłaściwy stan metaboliczny organizmu (cukrzyca na przykład może zaburzać skład łoju skórnego i ułatwić rozwój zakażeń),
  • wadliwe krążenie w naczyniach obwodowych (u osób z zaburzeniami krążenia występują zmiany troficzne, które szybko ulegają zakażeniu).

ZOBACZ TAKŻE:

Same gronkowce reagują silnie na temperaturę, natomiast toksyna (enterotoksyna gronkowcowa A, B, C1, C2, D, E, F), którą produkują, nie ulega zniszczeniu nawet w trakcie 30-minutowego gotowania. Enterotoksyna wywołuje wymioty, nudności, bóle brzucha, nasiloną biegunkę, osłabienie krążenia. Temperatura ciała może być podwyższona lub obniżona.

Aby rozpoznać gronkowcowe zatrucia pokarmowe, bada się kał i wymiociny chorego. Samo leczenie gronkowcowego zatrucia pokarmowego polega na podawaniu płynów i lekkiej diecie.

4. Gronkowcowe zatrucia pokarmowe - zapobieganie

Gronkowcowemu zatruciu pokarmowemu można zapobiec, stosując się do pewnych zasad. Wędliny o krótkiej trwałości należy kupować zawsze świeże i przechowywać krótko. Mięso, wędliny, warzywa i owoce, które łatwo się psują, należy przechowywać w lodówce osobno. Nie zaleca się także spożywać potraw niedopieczonych czy niedogotowanych. Należy ogrzewać je bardzo dokładnie. Nie wolno ponownie zamrażać produktów, a mięso i drób rozmrażamy tuż przed przygotowaniem potrawy. Łatwo psujące produkty należy przechowywać w lodówce, bowiem temperatura 30–45°C sprzyja mnożeniu się drobnoustrojów.

spis treści
rozwiń
Następny artykuł: Salmonellowe zatrucia pokarmowe

Polecane dla Ciebie

Pomocni lekarze

Szukaj innego lekarza

Komentarze

Wysyłając opinię akceptujesz regulamin zamieszczania opinii w serwisie. Grupa Wirtualna Polska S.A. z siedzibą w Warszawie jest administratorem twoich danych osobowych dla celów związanych z korzystaniem z serwisu. Zgodnie z art. 24 ust. 1 pkt 3 i 4 ustawy o ochronie danych osobowych, podanie danych jest dobrowolne, Użytkownikowi przysługuje prawo dostępu do treści swoich danych i ich poprawiania.
    Podoba Ci się ten artykuł? Chcesz więcej? Polub
    i bądź na bieżąco!