Cholesterol w organizmie

spis treści
rozwiń
Model cząsteczki cholesterolu
Model cząsteczki cholesterolu

Cholesterol jest niezbędnym składnikiem potrzebnym do prawidłowego funkcjonowania organizmu.

zobacz galerię

Cholesterol – coraz częściej budzi przerażenie. Jest główną przyczyną chorób układu krążenia, dlatego wzbudza większy strach. Niepokój potęgowany jest dodatkowo poprzez wszechobecne reklamy, mówiące o niszczycielskiej sile tego lipidu. Kupujemy produkty „bez cholesterolu” – czasami dużo droższe – bojąc się o swoje zdrowie. A jak jest naprawdę? Czy rzeczywiście cholesterol jest taki niebezpieczny?

1. Co to jest cholesterol?

Cholesterol jest bardzo ważnym składnikiem wszystkich błon komórkowych i śródbłonkowych, z niego powstają kwasy żółciowe, hormony steroidowe, hormony nadnercza oraz hormony płciowe. Ograniczając spożywanie produktów zawierających tłuszcz i cholesterol, jesteśmy narażeni na zaburzenia gospodarki hormonalnej. W tkance skórnej cholesterol ulega przemianie w 7-dehydrocholesterol, z którego pod wpływem promieni słonecznych powstaje witamina D2. Jest on składnikiem lipoprotein osocza, chroni krwinki przed działaniem różnych substancji toksycznych.

Zobacz film: "Żywność light pod lupą dietetyka"

Zdrowe stężenie cholesterolu u dorosłego człowieka nie przekracza 200 mg/dl. Najwięcej występuje go w:

  • mózgu,
  • nadnerczach,
  • wątrobie, gdzie jest wytwarzany i gdzie zachodzi jego rozkład.

Nie wszyscy wiedzą, że aż 60-80% cholesterolu organizm wytwarza sam, a tylko 20-30% jest dostarczana wraz z pożywieniem. Organizm człowieka maksymalnie powinien przyjmować 300 mg cholesterolu dziennie. Większa jego ilość może spowodować rozwój miażdżycy, odkłada się on wtedy w ścianach naczyń krwionośnych, w pęcherzyku żółciowym i przewodach żółciowych w postaci kamieni.

2. Rodzaje cholesterolu

Rozróżnia się „dobry” i „zły cholesterol”. W osoczu krwi znajduje się cholesterol powiązany z białkami w postaci lipoprotein, z których najważniejsze są LDL i HDL. LDL transportuje cholesterol do komórek ustrojowych, m.in. do komórek nabłonka tętniczego, gdzie może tworzyć blaszkę miażdżycową. Jest to „zły cholesterol”, w przeciwieństwie do HDL, który ma działanie ochronne, przeciwmiażdżycowe i nazywany jest „dobrym cholesterolem”.

Wysoki poziom cholesterolu całkowitego i frakcji LDL jest istotnym czynnikiem wystąpienia miażdżycy tętnic i jej powikłań. Do innych czynników miażdżycorodnych zalicza się:

3. Obniżanie cholesterolu

Aby obniżyć ilość cholesterolu w organizmie, trzeba przede wszystkim zmienić dietę. Największe stężenie cholesterolu występuje w tłuszczach zwierzęcych, w smalcu, słoninie, boczku, maśle, śmietanie, serach, mięsie, jajach, mleku. Układając odpowiednią dietę antycholesterolową, na pewno uda się obniżyć ilość spożywanego cholesterolu. Tłuszcze roślinne mają pozytywny wpływ na strukturę cholesterolu. Bogate w jednonienasycone kwasy tłuszczowe obniżają stężenie frakcji LDL. Tłuszcze roślinne w ogóle nie zawierają w swym składzie cholesterolu. Do diety warto włączyć przynajmniej dwa razy w tygodniu ryby morskie, które bogate są w wielonienasycone kwasy tłuszczowe, które działają przeciwmiażdżycowo i wzmacniają odporność.

Spożycie błonnika powoduje obniżenie cholesterolu. Źródłem błonnika są suche nasiona roślin strączkowych, owoce i warzywa. Najlepiej spożywać dziennie około 500 g warzyw i 250 g owoców – wtedy pokrywa się zapotrzebowanie na to włókno pokarmowe. Ponadto, owoce i warzywa są źródłem witaminy C i beta-karotenu, a oleje dostarczają witaminy E. Działają one przeciwutleniająco, co zapobiega modyfikacji „złego cholesterolu”.

Również odpowiednia ilość posiłków jest bardzo ważna. Powinno się jeść 4-5 razy na dobę, gdyż jedzenie 1-2 razy dziennie sprzyja wzrostowi cholesterolu. Warto zwrócić uwagę na swoją dietę i pozbyć się „złego cholesterolu”, który może przyczynić się do wielu poważnych chorób. Również aktywność fizyczna pomoże pozbyć się go z organizmu, a ograniczenie słodyczy ułatwi utrzymanie zgrabnej sylwetki.

3.1. Kawa na wysoki cholesterol

Kawa jest najpopularniejszym źródłem kofeiny. Jest spożywana na całym świecie ze względu na jej działanie pobudzające i usprawniające myślenie. Oprócz tych powszechnie znanych, co jakiś czas odkrywane są nowe, na przemian dobre i złe, efekty jej spożywania. Kawie jest przypisywane m.in. działanie obniżające ryzyko zachorowania na cukrzycę typu 2, pojawiania się zapaleń oraz redukcja stresu oksydacyjnego. Czy założenia te są słuszne oraz czy kawa jest w stanie obniżyć cholesterol?

Celem opisanego poniżej badania było zbadanie skutków picia kawy na biomarkery stresu oksydacyjnego, glukozy i metabolizmu lipidów.

W ramach eksperymentu 7 osób pijących codziennie kawę na 1 miesiąc całkowicie przestało ją pić. W drugim miesiącu wypili 4 filiżanki kawy filtrowanej, a w 3 miesiącu badania - 8 filiżanek kawy filtrowanej (150 ml/filiżanka).

Picie kawy spowodowało zmniejszenie poziomu cholesterolu całkowitego, cholesterolu HDL i innych biomarkerów metabolizmu lipidów, jak również markerów zapalenia i stresu oksydacyjnego.

Tymczasem nie potwierdzono żadnej znaczącej zmiany w zakresie metabolizmu cukrów. Oznacza to, że kawa nie jest w stanie wyleczyć cukrzycy, ale wpływa na poziom cholesterolu i pomaga zapobiec pojawieniu się choroby.

Wyniki badania przeprowadzonego na tak ielicznej grupie osób mogą jednak nie być wystarczająco miarodajne.

Polecane dla Ciebie

Pomocni lekarze

Szukaj innego lekarza

Komentarze

Wysyłając opinię akceptujesz regulamin zamieszczania opinii w serwisie. Grupa Wirtualna Polska S.A. z siedzibą w Warszawie jest administratorem twoich danych osobowych dla celów związanych z korzystaniem z serwisu. Zgodnie z art. 24 ust. 1 pkt 3 i 4 ustawy o ochronie danych osobowych, podanie danych jest dobrowolne, Użytkownikowi przysługuje prawo dostępu do treści swoich danych i ich poprawiania.
    Podoba Ci się ten artykuł? Chcesz więcej? Polub
    i bądź na bieżąco!