Łuszczyca - występowanie, objawy, przyczyny, rodzaje, leczenie

Łuszczyca jest jedną z najczęściej występujących chorób skóry o przewlekłym i nawrotowym charakterze. Istnieje wiele różnych obrazów łuszczycy, jednak cechą łączącą jest zwiększona proliferacja (rozrost) naskórka w wyniku czego, dochodzi do obecności złuszczających się wykwitów grudkowych, ustępujących bez powstawania blizn. Łuszczyca może zajmować ograniczone okolice ciała, objawiając się nielicznymi ogniskami lub może stanowić ciężkie schorzenie zajmujące całą skórę i stawy, prowadząc do kalectwa.

Polecane wideo:

1. Łuszczyca - występowanie

Łuszczyca występuje na całym świecie, jednakże większy odsetek zachorowań występuje w krajach rozwiniętych (w Europie i USA choruje około 2 proc. populacji), co można wiązać z wpływem trybu życia i pożywienia na jej genezę. Potwierdzeniem tego, wydaje się być fakt znaczącego wzrostu zachorowań na łuszczycę w Japonii po II wojnie światowej, wraz z rozwojem gospodarczym tego kraju.

2. Łuszczyca - objawy

Podstawowym objawem łuszczycy są wykwity skórne, które stopniowo ustępują pośrodku, tworząc postacie festonowate. Początkowo zmiany pojawiają się na powierzchniach wyprostowanych (prostowniki kończyn – łokcie, kolana; pośladki; okolice kości krzyżowej), później pojawiają się też na skórze głowy, twarzy, stopach i dłoniach. Najczęściej diagnozuje się łuszczycę zwykłą (psoriasis vulgaris) oraz łuszczycę paznokci (psoriasis unguium), myloną z grzybicą. Na płytce paznokciowej widać poprzeczne rowki i zagłębienia, pod paznokciami powstają żółto-brązowe plamy, następuje znaczne pogrubienie warstwy rogowej naskórka albo dochodzi do odwarstwienia płytki paznokciowej.

Co to jest łuszczyca?

Łuszczyca to częśta choroba skóry, która dotyczy nawet 4% ludzi na całym świecie. Schorzenie wywołuje wiele czynników, ważną rolę odrywają zarówno predyspozycje...

Zmianą dominującą jest grudka barwy czerwonobrunatnej. Jest ona odgraniczona od zdrowej skóry oraz posiadająca złuszczającą się powierzchnię w postaci srebrzystych łusek, których zdrapanie powoduje powstanie kolejno dwóch objawów:

  • objawu świecy stearynowej – po zdrapaniu powierzchnia staje się błyszcząca, jakby powleczona stearyną,
  • objawu Auspitza – polegającego na pojawieniu się na powierzchni kropelki krwi, w wyniku uszkodzenia naczyń brodawek skórnych.

Wczesne zmiany łuszczycy mają charakter drobnych grudek. Wysiewy tego typu występują na rozległych przestrzeniach skóry, nierzadko po przebytej infekcji. Natomiast zmiany w pełni rozwinięte są dużo większe i sięgają rozmiaru kilku centymetrów, pokrywając się mocno przylegającymi łuskami. Taki twór nazywamy blaszką łuszczycową, mogąca tworzyć „obrączki” z ustępowaniem objawów w ich środkowej części. Dodatkowo, należy wspomnieć o objawie Koebnera polegającego na tworzeniu się zmian łuszczycowych, wzdłuż linii zadrapania naskórka, po upływie 6-12 dni. Występuje on wyłącznie w aktywnej postaci łuszczycy.

Umiejscowienie zmian łuszczycowych może być rozmaite. Dla postaci prostej, charakterystyczna jest lokalizacja w okolicy łokci, kolan i owłosionej skóry głowy, gdzie ogniska mogą się utrzymywać przez wiele lat i być jedynymi objawami choroby. Łuszczyca skóry głowy, może być umiejscowieniem wyprzedzającym pojawienie się ich w innych częściach ciała. Charakteryzuje się zlewnymi ogniskami z grubo nawarstwionymi łuskami. Należy podkreślić, że włosy nie ulegają zmianom chorobowym i z reguły nie dochodzi do wyłysienia, mimo długiego okresu utrzymywania się zmian.

Łuszczyca może lokalizować się także w okolicy narządów płciowych oraz odbytu. Zmiany w tym regionie mają skłonność do zlewania się i objawów wysiękowych – łuszczyca wysiękowa. Zmianom skórnym w łuszczycy mogą towarzyszyć zmiany zlokalizowane na paznokciach, czyli łuszczyca paznokci. Może się także zdarzyć, że jest ona jedynym objawem łuszczycy. Zmienione paznokcie wykazują naparstkowe wgłobienie oraz w przypadku zajęcia łożyska pojawienie się żółtawej zmiany przypominającej krople oleju pod płytka paznokciową. Często występuje podpaznokciowe rogowacenie, zgrubienie i kruchość paznokci.

Łuszczyca może mieć zróżnicowane nasilenie – od nielicznych wykwitów skórnych wielkości łebka od szpilki, po ciężkie postacie chorobowe ze zmianami zapalnymi i wysiękowymi w formie uogólnionej, co określa się mianem erytrodermii łuszczycowatej. U co piątego pacjenta może pojawić się łuszczyca prowadząca do zapalenia stawów.

3. Łuszczyca - przyczyny i rodzaje

Wśród przyczyn łuszczycy wymienia się czynniki genetyczne, choć dotychczas nie odkryto genu, który ją powoduje. W mechanizmie patogenezy ujmuje się przede wszystkim czynniki immunologiczne, czyli nieprawidłowe funkcjonowanie limfocytów T i cytokin. Do przyczyn inicjujących manifestację zmian skórnych zalicza się m.in.:

  • infekcje bakteryjne i wirusowe, np. anginę ropną, zakażenia paciorkowcem lub drożdżakami, zapalenie migdałków podniebiennych, różyczkę, odrę, półpasiec;
  • długotrwałe podrażnienia skóry lub uszkodzenia mechaniczne, np. zadrapania, blizny, rany chirurgiczne, oparzenia słoneczne, długotrwały ucisk;
  • niektóre lekarstwa i alkohol, np. sole litu, leki antymalaryczne, interferon,
  • zmiany w gospodarce hormonalnej - czasem łuszczyca uaktywnia się pod wpływem zmian hormonalnych, zachodzących w okresie dojrzewania czy przekwitania,
  • grzybice i drożdżyce – niekorzystnie wpływają na objawy łuszczycy, zwłaszcza u osób z nadwagą, które posiadają uwarunkowania genetyczne do rozwoju łuszczycy,
  • inne choroby – łuszczyca może wystąpić u osób cierpiących na cukrzycę typu II i będących w podeszłym wieku, a także u chorych na dnę moczanową.

Nasilenie objawów łuszczycy mogą powodować: silne wstrząsy psychiczne, stres, nadwaga, deficyt snu, palenie papierosów, ciasne ubrania wykonane ze sztucznych materiałów, brak lub nadmierna higiena oraz stosowanie nieodpowiednich kosmetyków.

Wyróżnia się kilka typów łuszczycy, a najbardziej znane to:

  • łuszczyca pospolita – wypukłe obszary rozognionej skóry pokryte srebrnobiałą łuską;
  • łuszczyca plackowata – duże, zlewające się wykwity;
  • łuszczyca kropelkowata albo grudkowa – liczne, małe, owalne punkciki zmian chorobowych na dużych obszarach skóry, np. tułowiu;
  • łuszczyca uogólniona, czyli erytrodermia łuszczycowa – rozległe zapalenie i łuszczenie się skóry na dużych powierzchniach ciała z cechami współtowarzyszącymi: świądem, gorączką, bólem, obrzękami i zaburzeniami wodno-elektrolitowymi;
  • łuszczyca krostkowa – krosty wypełnione jałową treścią ropną, zmiany rumieniowe, wykwity o charakterze zapalnym najczęściej na dłoniach i stopach, rzadziej w postaci rozlanych „łat”;
  • łuszczyca brodawkująca – nierównomierny przyrost i rogowacenie naskórka;
  • łuszczyca odwrócona – sączące zmiany na powierzchniach zgięciowych (pod kolanami, na łokciach) bez obecności łuski, najczęściej u osób starszych;
  • łuszczyca wysiękowa – cechuje się umiejscowieniem w okolicy fałdów czyli np. wspomnianych narządów płciowych. Może towarzyszyć chorobie reumatologicznej, zwanej łuszczycą stawową. Jej odmianą jest łuszczyca brudźcowa, charakteryzująca się przerosłymi i uwarstwionymi strupami;
  • łuszczyca stawowa – choroba reumatologiczna, zajmująca stawy i mogąca prowadzić do trwałego inwalidztwa.

4. Łuszczyca - rozpoznanie

Rozpoznanie łuszczycy stawia się na podstawie występowania następujących punktów:

  • stwierdzeniem wykwitów grudkowych, odgraniczonych, szerzących się odśrodkowo, pokrytych srebrzystymi łuskami i ustępującymi bez pozostawiania blizn,
  • symetrycznym rozmieszczeniem zmian,
  • zajmowaniem typowych okolic, to jest: kolan, łokci, owłosionej skóry głowy,
  • przewlekłym i nawrotowym charakterze,
  • występowaniem łuszczycy w rodzinie – uwarunkowania genetyczne w łuszczycy odgrywają znaczącą rolę,
  • dobrym stanie ogólnym pacjenta.

5. Łuszczyca - leczenie

Stosowane leczenie możemy podzielić na zewnętrzne i wewnętrzne. Pierwsze z nich jest z reguły wystarczające w postaci zwykłej. Celem leczenia zewnętrznego jest złuszczenie łusek, a następnie zahamowanie nadmiernej proliferacji naskórka. Pierwszy etap osiąga się stosując maści zawierające w sobie kwas salicylowy w stężeniu 5-10%. Do drugiego etapu leczenia zewnętrznego, stosuje się: antralinę, kortykosteroidy (jedynie na zmiany o niewielkich rozmiarach) oraz pochodne witaminy D.

5.1. Leczenie farmakologiczne łuszczycy

Podstawowe metody leczenia łuszczycy obejmują farmakoterapię, fototerapię, fotochemioterapię i fotoforezę. By zahamować nadmierną proliferację naskórka, stosuje się różnego rodzaju maści (np. salicylową, solankową, mocznikową), zawierające także witaminy A i D3, kortykosteroidy, leki immunosupresyjne i cytoksyczne, takie jak: metotreksat, cyklosporyna A czy kwas mykofenolowy, retinoidy (mają działanie między innymi złuszczające) oraz antybiotyki. Podaje się także leki biologiczne. Jest to grupa związków wpływających na układ immunologiczny, inaktywują one działanie przeciwciał związanych z powstawaniem łuszczycy.

W ciężkich przypadkach stosuje się kortykosteroidy w postaci iniekcji doogniskowych. Aplikowanie preparatów z tą grupą leków wykonuje się, gdy zmiany obejmują co najmniej 20-30% ciała, ze względu na silne działania niepożądane kortykosteroidów.

Do metod niekonwencjonalnych zalicza się urynoterapię (leczenie własnym moczem). Ponadto zaleca się dietę bezglutenową, spożywanie oleju rybiego, unikanie urazów skóry oraz dbanie o ogólną higienę.

5.2. Fototerapia łuszczycy

Fototerapia wykorzystuje działanie promieniowania UVA (metoda PUVA) i UVB o długości fal 360-365nm, po uprzednim podaniu związków fotouczulających z grupy psoralenów. Naświetlania przeprowadza się ok. 2-3 razy w tygodniu. Zmiany najczęściej ustępują po około 20 zabiegach,. Światłolecznictwo stosuje się, gdy samo leczenie zewnętrzne nie daje odpowiednich skutków.

Metoda PUVA
Metoda ta polega na naświetlaniu promieniowaniem UVA za pomocą lamp lub w specjalnych kabinach, po wcześniejszym podaniu psolarenów. Związki te podawane są na 1-2 godziny przed rozpoczęciem naświetlania. Psolareny to substancje uczulające na światło, a więc w tym wypadku powodują zwiększony efekt działania promieniowania świetlnego, a także zauważono przedłużenie okresu remisji w porównaniu z samym leczeniem zewnętrznym.
PUVA-bath to odmiana klasycznej metody, różniąca się tym, że psolareny nie są podawane doustnie, lecz aplikowane miejscowo, poprzez kąpiel pacjenta w ich roztworze. Naświetlanie w tym wypadku można zacząć już po 15 minutach od kąpieli.

Stosowanie naświetlania promieniami UVB stosowane jest nieco rzadziej niż metoda PUVA. Czas naświetlania jest dłuższy, ale za to mniejsze działania niepożądane, zaś w wyniku ich stosowania okresy remisji są dłuższe.
Tego typu metody leczenia łuszczycy nie są polecane osobom wrażliwym na promienie słoneczne, podatnym na raka skóry, będącym w ciąży lub cierpiącym na choroby układu krążenia.

Fototeraza łuszczycy
Tego typu leczenie łuszczycy stosowane jest w wypadku ciężkiej postaci choroby. Polega on na wyizolowaniu limfocytów i napromieniowaniu ich promieniami UVA poza ustrojem, a także na jednoczesnym podawaniu psolarenów.

Lekarz Łukasz Galus, około miesiąca temu

Bibliografia

  • Jabłońska S., Chorzelski T., Choroby skóry, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2001, ISBN 83-200-2430-7.
  • Chorzelski T., Jabłońska S. Choroby skóry, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2001, ISBN 83-200-2430-7
  • Błaszczyk-Kostanecka M., Wolska H. Dermatologia w praktyce, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2009, ISBN 978-83-200-3715-9

Źródła zewnętrzne

Dermatologia

Komentarze (9)
~Katarzynka41
~Katarzynka41 2 miesiące temu

Na łuszczycę pomogła mi maść naturalna konopna z apteczki dr. Popova. Po jej stosowaniu zauważyłam, że skóra szybciej się regeneruje, staje się bardziej nawilżona i zmniejszają się miejsca suche. Dodatkowo stosowałam odpowiednią dietę i zrezygnowałam ze sterydów. Mój przypadek nie był tragiczny, ale dość długo walczyłam z łuszczycą sterydami, które u mnie zupełnie się nie sprawdziły.

Odpowiedz
~Ulka
~Ulka 9 miesięcy temu

A jako,ze były u mnie w rodzinie przypadki zachorowania postanowiłam zrobić wszystko aby się przed nią ustrzec dlatego pierwsze co robiłam badanie DNA genetic lab,które określa ryzyko zachorowania miedzy innymi na łuszczycę.Dodatkowo dowiedziałam się jak zbilansować odpowiednio swoją dietę bo wiem,ze zdrowia mi nic ani nikt nie zwróci jeśli o nie nie zadbam sama.

Odpowiedz
~Kamila
~Kamila 11 miesięcy temu

choruję na łuszczycę dopiero od 3 lat ale znam ją już bardzo dobrze. Po ostatniej hospitalizacji "kamuflażowi" zaczęłam mówić NIE. To prawda, wszyscy się gapią, odsuwają. Ale jeżeli ktoś się spyta co mi jest to mówię, tłumaczę i odsyłam do internetu. Trafiłam ostatnio na bloga kosmetologa, ktora dała w poście praktyczne porady zachęcam do przeczytania szczególnie kobiety, ktore maja problem z makijażem http://mikkapawlowicz.blog.pl/2015/11/18/problem-luszczyca/

Odpowiedz
~Urszula
~Urszula ponad rok temu

Ja używam produktów od moplharma. Są z olejkiem konopnym, fajnie łagodzą, szybko się wchłaniają, no i są w dobrej cenie. Niedługo mają wprowadzić więcej produktów, np szampon. Mam nadzieję, że sprawdzi się równie dobrze jak mazidła.

Odpowiedz
~Robson
~Robson ponad rok temu

Mi pomógł tylko balsam chaulmoogra. Miałem łuszczycę od okresu dojrzewania wtedy mi się to zrobiło. Miałem nawet na twarzy :( Tym balsamem smarowałem się pół roku i widać było jak łuszczyca z tygodnia na tydzień jest mniejsza. Od mojego ostatniego smarowania minęły 2 lata i nic mi nie wraca. Skóra czyściutka, nawet jedna plamka nie wyszła.

Odpowiedz
~jan
~jan ponad rok temu

przez 34 lata bezskutecznie walczyłem z łuszczycą.z powodu wrzodziejącego zapalenia jelita grubego mój lekarz przepisał mi azatioprynę.jest to lek osłabiający układ odpornościowy.od 7 lat mam spokój z jelitami a łuszcycy ani śladu.zapalenie jelita jak i łuszczyca jest chrobą z autoagresji więc jak na razie osłabanie układu odpornościowego przynosi efekty.

Odpowiedz
~Lilith
~Lilith ponad rok temu

Choruje na łuszczycę skórna i stawową od parunastu lat i do tej pory nie wiadomo co ja wywołało ani jak sie jej pozbyć-wiem wiem nie da się jej wyleczyć tylko podleczyć. Boli mnie gdy ludzie głupio pytają:czy tym mozna sie zarazić,czy to od niedbania o siebie,czy dotykając cie zarażę się...nasze społeczeństwo jets wciąż "do tyłu za murzynami". Niby wszyscy wykształceni w dobie internetu i tv a tu tak naprawdę nawet pielęgniarki w szpitalach sie nas Łuszczyków boją! W programie Wstydliwe choroby na TLC nie raz poruszany był ten temat i tam jakoś ludzie i lekarze umieją się zachować w stosunku do takiego pacjenta...

Odpowiedz
zapytaj lekarza

za darmo

  • Odpowiedź w 24 godziny
  • Bez żadnych opłat
  • Lekarze, psychologowie, dietetycy

lekarzy jest teraz online

0/500

Łuszczyca - występowanie, objawy, przyczyny, rodzaje, leczenie
najnowsze pytania

grupy wsparcia i fora dyskusyjne

Pomocni lekarze

Artykuły Łuszczyca - występowanie, objawy, przyczyny, rodzaje, leczenie
Łuszczyca - występowanie, objawy, przyczyny, rodzaje, leczenie

Zmiany łuszczycowe skóry

Zmiany łuszczycowe skóry

Cechuje się przewlekłym przebiegiem z tendencją do samoistnego ustępowania i nawrotów.

Łuszczyca - występowanie, objawy, przyczyny, rodzaje, leczenie

Zmiany u pacjenta chorego na łuszczycę

Zmiany u pacjenta chorego na łuszczycę

Na zdjęciu zmiany u pacjenta chorego na łuszczycę (zmiany chorobowe obejmują plecy i kończyny górne).

Łuszczyca - występowanie, objawy, przyczyny, rodzaje, leczenie

Co to jest łuszczyca?

i promieniowanie UVB jest korzystne dla skóry. Objawy łuszczycy to czerwonobrunatne lub płaskie grudki o różnej wielkości, które mogą być pokryte (...) srebrzystoszarą łuską. Wiele osób kojarzy wystąpienie łuszczycy...

Łuszczyca - występowanie, objawy, przyczyny, rodzaje, leczenie

Łuszczyca a depresja

Łuszczyca, to choroba skórna, która powoduje, że osoba, która na nią cierpi ma z tego powodu szereg kompleksów i czuje się nieatrakcyjna. Zaniżone (...) społecznej. Poczucie osamotnienia i niezrozumienia otoczenia sprawia, że osoba...

Łuszczyca - występowanie, objawy, przyczyny, rodzaje, leczenie

Leczenie łuszczycy: refundacja

. Zaczęto poszukiwać leku, który byłby w stanie zwiększyć wydajność układu immunologicznego i jednocześnie leczyć objawy łuszczycy. Udało stworzyć (...) Od momentu rozpoznania łuszczycy, sklasyfikowania...

Łuszczyca - występowanie, objawy, przyczyny, rodzaje, leczenie

Terapia biologiczna na łuszczycę plackowatą

. Łuszczyca znacznie obniża jakość życia chorych, którzy cierpią zarówno fizycznie, jak i psychicznie. W Polsce choruje na nią nawet 1 mln osób, a leczenie (...) biologiczne wskazane jest u około 800 pacjentów. Leczenie...

Łuszczyca - występowanie, objawy, przyczyny, rodzaje, leczenie

Rodzaje łuszczycy

Rodzaje łuszczycy różnią się przede wszystkim wyglądem, miejscem występowania, intensywnością oraz charakterem łuski. Niektóre odmiany choroby skóry (...) w tym rodzaju łuszczycy...

Łuszczyca - występowanie, objawy, przyczyny, rodzaje, leczenie

Łuszczyca stawowa

. Jakie są objawy łuszczycy stawowej i jak wygląda jej leczenie? Rodzaje i objawy łuszczycy stawowej Klinicznie wyróżnia się 5 typów...

Łuszczyca - występowanie, objawy, przyczyny, rodzaje, leczenie

Łuszczyca a ciąża

sobie sprawę z tego, że stres i zmęczenie mogą sprawić, że pojawi się u nas łuszczyca. Przyczyny tej choroby są różne. Porada: odpoczywajcie (...) się, to nie jest regułą. Badania pokazują, że łuszczyca...

Łuszczyca - występowanie, objawy, przyczyny, rodzaje, leczenie

Łuszczyca krostkowa

Łuszczyca krostkowa

także dodatkowe, ogólnoustrojowe objawy. Przyczyny łuszczycy krostkowej Zmiany skórne w łuszczycy pojawiają się czasem (...) Łuszczyca krostkowa...