Fundacja DKMS Polska

Partner WP abcZdrowie

Fundacja DKMS Polska

Misją Fundacji jest znalezienie Dawcy dla każdego Pacjenta na świecie potrzebującego przeszczepienia szpiku lub komórek macierzystych. Fundacja DKMS działa w Polsce od 2008 roku jako niezależna organizacja non-profit. Posiada również status Organizacji Pożytku Publicznego. W ciągu 8 lat w Polsce udało się zarejestrować ponad 921 tysięcy potencjalnych Dawców.

Więcej o Fundacji DKMS Polska

Pierwsze badania w diagnostyce białaczki

Aby rozpoznać białaczkę, należy przeprowadzić wiele badań diagnostycznych. Niektóre są szeroko dostępne i łatwe w wykonaniu, inne wysokospecjalistyczne lub bardziej inwazyjne. Mają na celu postawienie rozpoznania konkretnego typu choroby oraz dokładne opisanie cech komórek białaczkowych jakie w niej występują. Jednak aby w ogóle rozpocząć proces diagnostyki białaczki, trzeba rozpoznać pierwsze objawy tej choroby zarówno w postaci dolegliwości zgłaszanych przez chorego, jak i odchyleń w podstawowych badaniach krwi.

Polecane wideo:

Jakie są objawy białaczki?

Dolegliwości, które skłaniają do pójścia do lekarza występują częściej oraz są bardziej nasilone i dramatyczne w ostrych białaczkach. To dlatego, że w krótkim czasie pojawia się wiele objawów i odchyleń od stanu prawidłowego, które nasilają się dość gwałtownie i na tej podstawie można wysunąć podejrzenie białaczki.

Osoby chore na ostre białaczki skarżą się na osłabienie, łatwe męczenie się, gorączkę, bóle i zawroty głowy, bóle kości i stawów, zakażenia (najczęściej bakteryjne i grzybicze dotyczące jamy ustnej płuc lub odbytu) oraz krwawienia z nosa, dziąseł, dróg rodnych, przewodu pokarmowego.

Pojawia się również tendencja do spontanicznych siniaczeń bez poprzedzającego urazu. W białaczkach przewlekłych dolegliwości są mniej nasilone i gwałtowne, narastają w sposób stopniowy. Może występować ogólne osłabienie, męczliwość, bóle głowy, bóle brzucha, zaburzenia widzenia, powolna utrata wagi. Jednak chorzy na białaczkę przewlekłą często nie dostrzegają tych objawów.

Dolegliwości narastają w ciągu wielu miesięcy lub lat, więc zwykle się do nich przyzwyczajają i nie zwracają na nie uwagi. Na przewlekłe białaczki zapadają zwykle osoby starsze, które swoje objawy kojarzą z wiekiem. To sprawia, że nawet w połowie przypadków są wykrywane przypadkowo w rutynowo wykonywanej morfologii.

Badania diagnostyczne w białaczce

Jak przy każdej chorobie, pierwszym badaniem, jakie powinno się wykonać przy podejrzeniu białaczki, jest dokładne badanie podmiotowe i przedmiotowe przeprowadzane przez lekarza. Po zgłoszeniu przez chorego niepokojących, ale występujących w wielu schorzeniach objawów, poszukuje on odchyleń w badaniu fizykalnym. Połączenie dolegliwości z nieprawidłowościami wykrytymi podczas badania diagnostycznego może wzbudzić podejrzenie białaczki. W badaniu przedmiotowym można stwierdzić np.:

  • powiększone węzły chłonne, śledzionę, wątrobę, migdałki,
  • wybroczyny i siniaki wskazujące na zaburzenia krzepnięcia krwi i małopłytkowość,
  • bladość skóry i błon śluzowych sugerujące anemię,
  • nacieki w skórze i dziąsłach,
  • objawy infekcji płuc, jamy ustnej, zatok itd.

W takiej sytuacji bezwzględnie należy wykonać morfologię krwi obwodowej z rozmazem ręcznym.

Diagnostyka białaczki - pierwsze badania laboratoryjne

Przy podejrzeniu białaczki należy wykonać badania diagnostyczne, które potwierdzą lub wykluczą to przypuszczenie.

Pierwszym badaniem laboratoryjnym w diagnostyce białaczki powinna być morfologia krwi z ręcznym rozmazem. Samo badanie morfologiczne to za mało. Dostarcza tylko informacji o liczbie leukocytów płytek krwi i erytrocytów, co oczywiście może, ale nie musi, być charakterystycznym. Rozmaz krwi pokazuje jaki odsetek leukocytów stanowią ich poszczególne rodzaje: limfocyty, granulocyty (obojętnochłonne, kwasochłonne, zasadochłonne), monocyty. Rozmaz wskazuje również, ile wśród grupy krwinek białych jest form dojrzałych i niedojrzałych, a wśród nich tak że komórki białaczkowe, czyli blasty.

W standardowo przeprowadzanych badaniach morfologicznych rozmaz wykonuje się za pomocą analizatora komputerowego. Przy podejrzeniu białaczki jest to niewystarczające. Człowiek robi to na podstawie wyglądu wszystkich elementów komórki oraz uwzględnia całościowy obraz rozmazu. Aby zyskać pewność co do rozpoznania, komórki krwi muszą być obejrzane pod mikroskopem świetlnym przez wykwalifikowanego pracownika laboratorium. Po wykonaniu rozmazu może się okazać, że nawet przy prawidłowej liczbie białych krwinek większość z nich stanowią blasty (niedojrzałe, nowotworowe komórki białaczkowe).

Zmiany w morfologii charakterystyczne dla białaczki

Różne rodzaje białaczki powstają z innego rodzaju komórek krwiotwórczych lub z innego etapu ich dojrzewania. Dlatego wywołują inne zmiany w badaniach hematologicznych:

  • w ostrej białaczce szpikowej obserwuje się przeważnie niedużą leukocytozę (zwiększenie ilości białych krwinek). Poza tym występuje niedokrwistość normocytarna (krwinki czerwone mają prawidłową wielkość) oraz małopłytkowość. Jednak u niektórych chorych liczba leukocytów może 10-krotnie przekraczać normę lub być bardzo obniżona. Rozmaz jest natomiast bardzo charakterystyczny. Wykrywa się w nim dużo blastów. Aby rozpoznać ostrą białaczkę, blasty muszą stanowić minimum 20 proc. wszystkich leukocytów. Czasami sięgają one prawie 100 proc. Ponadto prawie nie znajduje się form pośrednich (komórek w różnym stopniu dojrzałości). Wśród białych krwinek najczęściej są tylko blasty, limfocyty i nieliczne dojrzałe granulocyty,
  • ostrą białaczkę limfoblastyczną cechuje natomiast wysoka, szybko narastająca leukocytoza. Zwykle obecna jest niedokrwistość i małopłytkowość. W rozmazie przeważają blasty. Po wykonaniu specyficznych barwień histochemicznych okazuje się, że są to limfoblasty (komórki blastyczne związane ze szlakiem tworzenia limfocytów). Jeżeli białaczka wywodzi się z limfocytów T, w rozmazie często obserwuje się eozynofilię (nadmiar granulocytów kwasochłonnych),
  • przewlekłej białaczce szpikowej zawsze towarzyszy leukocytoza z przewagą granulocytów obojętnochłonnych. Leukocytoza może być bardzo wysoka – przekraczać normę wielokrotnie, sięgając wartości > 100 tysięcy w mikrolitrze. W rozmazie widoczne są blasty, stanowiące do 10 proc. leukocytów. Występują też prekursory pozostałych linii komórkowych, komórki o pośrednim stopniu dojrzewania,
  • w przewlekłej białaczce limfocytowej w morfologii występuje znaczna limfocytoza (nadmiar limfocytów). Limfocyty przeważnie są dojrzałe i wywodzą się z komórek B. Rzadziej zdarza się, aby w białaczce dominowały limfocyty T lub NK (naturalne komórki cytotoksyczne – natural killers). Ponadto obecna może być niedokrwistość i małopłytkowość, które mogą mieć charakter immunologiczny.
Dieta vs rak – poznaj produkty, które są sprzymierzeńcami w walce z nowotworem

Czy wiesz, że istnieją produkty, które w naturalny sposób chronią przed nowotworami? Większość z nich jest łatwo dostępna w ciągu całego roku. Dowiedz...

Kolejnym etapem diagnostyki białaczek jest biopsja szpiku i pobranie materiału w celu przeprowadzenia specjalistycznych badań cytometrycznych, cytogenetycznych i molekularnych.

Lekarz Kalina Wysocka-Dubielecka, 4 dni temu

Bibliografia

  • Dmoszyńska A. (red.), Atlas hematologii klinicznej, Czelej, Lublin 2004, ISBN 83-88063-93-6
  • Hołowiecki J. (red.), Hematologia kliniczna, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2007, ISBN 978-83-200-3938-2
  • Kopeć-Szlęzak J. Immunofenotypowanie komórek białaczkowych i chłoniakowych, Fundacja Pro Pharmacia Futura, Warszawa 2010, ISBN 978-83-930152-2-1
  • Mariańska B., Fabijańska-Mitek B., Windyga J., Badania laboratoryjne w hematologii, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2003, ISBN 83-200-2758-6
  • Dmoszyńska A. Wielka interna - hematologia, Warszawa 2011, wyd. 1, ISBN: 978-83-62597-18-5

Diagnostyka białaczek

Komentarze (13)
~Kasiaaa
~Kasiaaa ponad rok temu

Witam, mam 15 lat, chore nerki od 3lat zmagam się z Zespołem Nerczycowym. Od ponad pół roku mam bóle nóg (bardziej odcinek od kostki do kolana) co utrudnia mi chodzenie i spanie. Wiem żeto idiotyczne ale ddziś byłam w Gdańsku w Akademii i miałam robiona morfologię. Mój lekarz godzinę temu zadzwonił i powiedział że za dwa tygodnie mam powtórzyć bo jestem osłabiona. Nic więcej nie wiem. BARDZO Często mam stany podgoraczkowe i nie wiem czy mam się bać.

Odpowiedz
~cinek4002
~cinek4002 ponad rok temu

Jestem po wstępnych badaniach w 90% lekarz stwierdził objawy choroby białaczkowej mam 33 lata od 3 lat objawy nasilały się dlatego nie lekceważcie objawów zmian węzłów chłonnych bóli kości gorączki jak również zmian skórnych

Odpowiedz
~abc
~abc ponad rok temu

mam znajomą której dziecko (8 lat) skarzylo sie na ból nóg, zrobili badania, wynik-białaczka. Mateusz znalazl dawce szpiku. Dzien przed operacją Mateusz dostal infekcji i operacja nie mogła sie odbyc. Mateusz zmarł.
Weszłam na tą strone bo wczoraj sie dowiedzialam ze moja kuzynka czeka na wynik. Szukam informacji na temat białaczki bo nie moge uwierzyc ze mogłaby ją miec. Ma dopiero 15 lat.

Odpowiedz
~niewiem
~niewiem ponad rok temu

@madchen: ja morfologie mam nadal dobrą,miałam swędzenie skóry,wysypki skórne infekcje gardła,oczu powiekszone węzły ,dlatego jeden został wycięty i przesłany do badan histo.na razie nie wymagam leczenia chemicznego ,ale czeste wizyty u hematologa ,a niedługo ide na badanie szpiku,to jest konieczne zeby dokładnie okreslić podtyp i ewentualnie w razie potrzeby dobrac lek odpowiedni

Odpowiedz
~ania
~ania ponad rok temu

dlaczego pediatrzy tak bagatelizują objaw jakim jest ból nóżek połączony z gorączką. czytałam kilka stron z historiami dzieci, które odeszły na tą straszną chorobę. Mamy piszą wprost, że dzieci bolały nóżki, ale lekarze pierwszego kontaktu zrzucali to na bóle towarzyszące rośnięciu maluchów i tak do djagnozy upywało tak duzo tak cennego czasu!! To niedopuszczalne! Jeśli wasz maluch narzeka, że bolą go nóżki i dodatkowo ma stan gorączkowy bądź podgorączkowy to zróbcie mu jaknajszybciej morfologię z rozmazem ręcznym to jak to pisza w tym artykule. Lepiej upewnić się, że wszystko jest ok, niż wozić malca od lekarza do lekarza bez prawidłowej djagnozy.

Odpowiedz
madchen
madchen ponad rok temu

@~niewiem: Czy mozesz napisac jakie mieliscie objawy? mnie bola kosci :( jakby cos chodzilo po mnie caly czas, niby nic wiecej,ale czasem gardlo i infekcje gardla... morfo robilam 2 mce temu i wszystko w normie

Odpowiedz
zapytaj lekarza

za darmo

  • Odpowiedź w 24 godziny
  • Bez żadnych opłat
  • Lekarze, psychologowie, dietetycy

lekarzy jest teraz online

0/500

Diagnostyka białaczek
najnowsze pytania

DYSKUSJE NA FORUM

Pomocni lekarze

Artykuły Diagnostyka białaczek
Diagnostyka białaczek

Badania cytogenetyczne w diagnostyce białaczki

Badania cytogenetyczne w diagnostyce białaczki

Diagnostyka białaczki składa się z kilku etapów i jest dość skomplikowana. Jej celem jest stuprocentowe potwierdzenie rozpoznania białaczki jako przyczyny dolegliwości oraz ustalenie konkretnego rodzaju...

Diagnostyka białaczek

Badania molekularne a białaczka

właśnie w diagnostyce białaczki. Najbardziej rozpowszechnione i najczęściej stosowane są dwie: FISH oraz PCR. FISH (ang. ryba) wbrew pozorom nie ma nic wspólnego (...) Aby zajrzeć w samo źródło białaczki,...

Diagnostyka białaczek

Biopsja szpiku w diagnostyce białaczki

się namnożą, przechodzą do krwi obwodowej, stąd też w diagnostyce białaczek do ustalenia konkretnego rodzaju choroby i opisania cech komórek, konieczna (...) . Podczas biopsji w diagnostyce białaczki...

Białaczka - objawy, rodzaje, leczenie

Diagnostyka białaczek

w kontrolnych badaniach krwi (morfologii). Morfologia krwi w diagnostyce białaczki Przy podejrzeniu białaczki pierwszymi badaniami jakie należy wykonać (...) do śmierci....

Białaczka - objawy, rodzaje, leczenie

Białaczka - prezentacja edukacyjna

Białaczka - prezentacja edukacyjna

Co to jest białaczka? Białaczka jest nowotworem krwi objawiającym się upośledzonym, niekontrolowanym wzrostem białych krwinek - leukocytów (ang (...) -10 tysięcy w 1 ml krwi, natomiast u części pacjentów chorujących na...

Rak nerki - przyczyny, objawy, diagnostyka, klasyfikacja, przerzuty, leczenie

Diagnostyka raka nerki

Diagnostyka raka nerki Odtwórz wideo

Pierwszym badaniem w diagnostyce raka nerki jest badanie ultrasonograficzne jamy brzusznej. Pozwala ono określić lokalizację guza (...) badaniu rentgenowskiemu poszczególnych miejsc...

Badania krwi - profilaktyka, normy morfologii, prawidłowe wyniki innych badań

Badania krwi - Leukocyty

Badania krwi - Leukocyty Odtwórz wideo

. Stan ten często objawia się w przebiegu chorób nowotworowych (np. białaczki), zaburzeń metabolicznych, ostrych i przewlekłych stanów zapalnych (...) oraz uszkodzenia tkanek. Białaczka może spowodować objawy, takie...

Badania w ciąży - nieinwazyjne i inwazyjne badania prenatalne

Pozytywny test ciążowy

Pozytywny test ciążowy

Testy ciążowe nie zawsze dają stuprocentową pewność, dlatego warto potwierdzić ich wyniki badaniami w gabinecie lekarskim. Najdokładniejsze w tym przypadku są badania krwi.

Diagnostyka nietrzymania moczu

Diagnoza nietrzymania moczu

Diagnoza nietrzymania moczu Odtwórz wideo

prof. dr hab. Włodzimierz Baranowski , specjalista położnictwa i ginekologii, należy udać się do lekarza pierwszego kontaktu, który wykona diagnostykę podstawową (...) , która pozwoli na ustalenie najważniejszych kwestii związanych z...