Zapalenie zatok - przyczyny, objawy, leczenie, powikłania

Zatoki przynosowe to jamy powietrzne łączące się z jamą nosa przez naturalne otwory w jej bocznej ścianie. Zatoki odgrywają rolę w zapewnieniu ochrony cieplnej i mechanicznej oczodołów i mózgu oraz zwiększenia wytrzymałości kości twarzoczaszki. Zatoki biorą również udział w emisji głosu oraz przewodzeniu i odbieraniu dźwięków. Nie można pominąć oddechowej funkcji zatok – nawilżają, ogrzewają i oczyszczają wdychane powietrze. Wyróżniamy zatoki czołowe, szczękowe, klinowe oraz komórki sitowe przednie i tylne.

Zobacz film: "Migrenowe bóle głowy a zatoki"

Zapalenie zatok - klasyfikacja

Zapalenie zatok to choroba błony śluzowej jednej lub kilku zatok przynosowych przebiegająca zawsze z zapaleniem błony śluzowej nosa. Można wyróżnić trzy postacie zapalenia zatok:

  • zapalenie ostre, które po wyleczeniu nie pozostawia zmian w błonie śluzowej,
  • nawracające ostre zapalenie (powracające epizody ostrego zapalenia, ale prawidłowo leczone nie pozostawia trwałych zmian),
  • przewlekłe zapalenie zatok (przewlekły stan zapalny niemożliwy do wyeliminowania leczeniem zachowawczym).

Zapalenie zatok - przyczyny

Przyczyną zapaleń zatok przynosowych u dorosłych są najczęściej wirusy. Do zakażenia zatok dochodzi najczęściej bezpośrednio przez błonę śluzową jamy nosowej, rzadziej natomiast na drodze krwiopochodnej lub zębopochodnej. Wirusy wywołują zazwyczaj łagodny przebieg zapalenia zatok. Dochodzić jednak może do nadkażenia bakteryjnego. W zakażeniach zatok pochodzenia bakteryjnego dominują paciorkowce, Haemophilus influenzae, Moraxella catarrhalis i gronkowce. Infekcje zatok innymi patogenami, np. grzybiczymi, dotyczą chorych z głębokimi zaburzeniami odporności. Zapalenie zatok może obejmować tylko zatoki szczękowe i być spowodowane przez infekcję zębów i okostnej. Częściej jednak obejmuje całość zatok okołonosowych.

W jaki sposób rozwija się zapalenie zatok? Zakażenia nosa i zatok przynosowych są jedną z częstszych chorób, z jakimi spotyka się lekarz laryngolog w swojej codziennej pracy. Najczęściej zmiany zapalne dotyczą kilku zatok równocześnie, co uwarunkowane jest bliskością położenia ich ujść naturalnych. Wraz z wdychanym powietrzem do jamy nosa oraz zatok przynosowych dostają się zanieczyszczenia oraz drobnoustroje. W prawidłowej zatoce działa sprawny mechanizm samooczyszczania, w którym uczestniczą komórki produkujące śluz oraz rzęski nabłonka wyścielającego zatokę. Rzęski mają zdolność przemieszczania śluzu wraz z zanieczyszczeniami tylko w jednym kierunku – do naturalnego ujścia zatoki i dalej ku tylnej ścianie nosa.

Zaburzenie tego mechanizmu prowadzi do powstania stanu zapalnego w zatokach. Czynnikami predysponującymi do zapalenia zatok są: skrzywiona przegroda nosa, małżowina puszkowa, nieprawidłowa budowa kompleksu ujściowo-przewodowego. Istnieją zapalenia zatok uwarunkowane genetycznie, w których ruch rzęsek jest upośledzony, jak też czynniki środowiskowe mogące warunkować nieprawidłową funkcję rzęsek: wysoka temperatura, niska wilgotność, zmiana pH, dym tytoniowy, urazy, zaburzenia hormonalne.

Zdjęcie RTG pacjenta z zapaleniem zatok przynosowych

Strzałka wskazuje obecność ropy lub obrzęk.

Zapalenie zatok - objawy i przebieg

Objawy zapalenia zatok są zróżnicowane w zależności od tego, w których zatokach przynosowych pojawił się stan zapalny. Stan zapalny wewnątrz zatok powoduje ich obrzęk, co ogranicza ich drożność i powoduje ból głowy lub uczucie ucisku w konkretnych rejonach i bólu zatok. Ból zatok zwiększa się przy nacisku danego miejsca.

  • W przypadku zapalenia zatok szczękowych, które leżą pod oczami i po bokach nosa, ucisk lub ból zatok obejmujący twarz, zęby oraz czoło.
  • W przypadku zapalenia zatok czołowych, które leżą na wysokości czoła, ucisk lub ból głowy obejmuje czoło.
  • W przypadku zapalenia zatok sitowych, które leżą nad nosem i po bokach oczu, ucisk lub ból głowy obejmuje ból za oczami, pojawia się także rozsadzający ból głowy.

Charakterystyczne objawy zapalenia zatok to także nieżyt nosa (katar), gorączka około 38ºC p ból głowy, który nasila się przy pochylaniu, przy zmianach ciśnienia, przy nacisku na okolice zatok. Ponadto w czasie zapalenie zatok objawem jest też ropna wydzielina z nosa lub też ściekająca po tylnej ścianie gardła, która robi się coraz gęstsza i zazwyczaj przybiera charakterystyczny zielonkawy kolor. Z tym wiąże się kolejny objaw zapalenia zatok, czyli uczucie zatkanego nosa i oddychanie przez usta. Często związanym z zapaleniem zatok objawem jest też przykry zapach z ust, kaszel oraz mowa „przez nos”.

Objawy zapalenia zatok utrzymują się przez:

  • tydzień (wirusowe zapalenie zatok),
  • krócej niż cztery tygodnie (ostre zapalenie zatok, wywołane zazwyczaj zapaleniem górnych dróg oddechowych, gronkowcami, paciorkowcami, innymi bakteriami, dużo rzadziej wirusami),
  • 4-12 tygodni (podostre zapalenie zatok),
  • powyżej dwunastu tygodni (przewlekłe zapalenie zatok, wywołane zazwyczaj reakcją alergiczną, rzadziej pojawieniem się ropni zębów lub innych infekcji).

 Zapalenie zatok - rozpoznanie

Podstawą rozpoznania zapalenia zatok przynosowych jest prawidłowo zebrany wywiad z pacjentem oraz badanie fizykalne przez lekarza. W badaniach laboratoryjnych w morfologii krwi pojawia się leukocytoza, można również oznaczyć OB, który osiągnie wyższą wartość. Badaniem najlepiej obrazującym stan zatok jest tomografia komputerowa. Uwidacznia ona takie zmiany jak utrata upowietrznienia zatok, płyn w zatoce, polipy błony śluzowej czy ewentualne powikłania.

W obecnej dobie odchodzi się od wykonywania zdjęć rentgenowskich zatok, gdyż w porównaniu z tomografią dostarczają one niewielu informacji. Przydatne mogą być jedynie w ostrym zapaleniu zatok. W celu dokładnego określenia patogenu, ewakuacji ropy czy podania leku do zatoki wykonuje się nakłucie zatoki. Celem jest pobranie płynu na badanie mikrobiologiczne, ocena pojemności zatoki i podanie leków.

Pacjent znajduje się w pozycji siedzącej. Do przewodu nosowego dolnego otrzymuje znieczulenie miejscowe. Następnie igłą punkcyjną pod kontrolą wzroku przebijana jest przyśrodkowa ściana zatoki w przewodzie nosowym dolnym i aspirowana treść zatoki. Kolejno podaje się do wnętrza zatoki ogrzany do temperatury pokojowej roztwór 0,9 proc. Na Cl i przepłukuje się ją. Można również zastosować środek odkażający. Zabieg kończy się podaniem antybiotyku, sterydu lub środka rozrzedzającego wydzielinę do światła zatoki.

Zapalenie zatok - dzieci

Zapalenie zatok to dość częsta choroba wieku dziecięcego, w około 90 proc. wywołana przez wirusy. Trudności diagnostyczne wynikają z różnorodności objawów zależnych od grupy wiekowej. Największą trudność stanowi rozpoznanie zapalenia zatok u niemowląt i małych dzieci. Dzieci w wieku szkolnym skarżą się na rozpieranie w okolicy oczodołu, spływanie wydzieliny śluzowo-ropnej do nosogardła, uczucie zatkania nosa. Ostremu stanowi zapalnemu zatok towarzyszy podwyższona temperatura, często powyżej 38°C. U młodszych najczęściej spotyka się przedłużenie infekcji, kaszel, trudności w oddychaniu przez nos, nieświeży oddech. Natomiast u niemowląt zapalenie zatok należy rozważyć, gdy dziecko jest niespokojne, nie ma apetytu, nie przybiera na wadze.

Objawem sugerującym zapalenie zatok może być obrzęk powiek czy przemieszczenie gałki ocznej do boku. Spowodowane jest to bliskością anatomiczną komórek sitowia i oczodołu oraz niedostatecznym wykształceniem się u niemowląt ściany między nimi. Najczęstszym badaniem diagnostycznym u dzieci jest tomografia komputerowa poprzedzona wywiadem i badaniem laryngologicznym.

Leczeniem z wyboru w przypadkach zapalenia zatok o etiologii bakteryjnej jest antybiotykoterapia(14-21 dni), leki działające obkurczająco na błonę śluzową wokół ujścia, leki przeciwbólowe, przeciwgorączkowe, przeciwhistaminowe oraz nawilżanie. Postępowanie chirurgiczne jest wdrażane w ostateczności w wypadku, gdy leczenie zachowawcze zapalenia nie przynosi rezultatu lub dochodzi do destrukcji kostnych. Każde ostre zapalenie zatok u dzieci o ciężkim przebiegu zagrażające wystąpieniem powikłań jest wskazaniem do hospitalizacji.

Zapalenie zatok - stan przewlekły

Definicja przewlekłego zapalenia zatok mówi, iż można rozpoznać taką jednostkę chorobową, gdy proces zapalny utrzymuje się 8-12 tygodni pomimo prawidłowego leczenia. Przewlekłe zapalenia zatok występuje zarówno u dzieci, jak i u dorosłych. Najczęściej przewlekłe zapalenie zatok dotyczy zatoki szczękowej oraz komórek sitowych, rzadziej zatoki czołowej.

Przewlekłe zapalenie zatok objawia się występującą wydzieliną z nosa o charakterze śluzowym, ropnym, mieszanym lub wodnistym, przeszkodą w swobodnym oddychaniu spowodowaną zalegającą wydzieliną, spływaniem wydzieliny po tylnej ścianie gardła, powodującej chrząkanie, kaszel i ból gardła, bólami głowy zlokalizowanymi w okolicy nosa, oczodołów lub czoła czy wreszcie zaburzeniami węchu. W niektórych przypadkach przewlekłe zapalenie zatok przejawia się polipami zatok, które z czasem mogą wypełnić jamy nosa.

Przewlekłe zapalenia zatok rozwija się najczęściej u osób z niską odpornością, złym stanem uzębienia, niewłaściwie leczonych w ostrej fazie choroby. Wpływ ma również rodzaj bakterii chorobotwórczej oraz anatomia ujścia zatoki. Aby rozpoznać przewlekłe zapalenie zatok, należy wykonać badanie obrazowe, jakim jest zwykle tomografia komputerowa, oraz dokładnie zbadać pacjenta. Nierzadko konieczne jest wykonanie punkcji zajętej zatoki.

Leczenie przewlekłego zapalenia zatok w większości przypadków polega na chirurgicznym poszerzeniu naturalnego ujścia oraz usunięciu chorobowo zmienionej błony śluzowej zatoki. Można stosować również antybiotyki, leki obkurczające błonę śluzową, glikokortykosteroidy podawane donosowo i leki rozrzedzające wydzielinę w zatokach i nosie. W przypadkach, gdy proces zapalny jest wynikiem złego stanu uzębienia (co ma zwykle miejsce w przewlekłym zapaleniu zatoki szczękowej) konieczne jest usunięcie zepsutych zębów.

Zapalenie zatok - leczenie

Leczenie zatok przynosowych może przebiegać na dwa sposoby zachowawczo lub operacyjnie. Zachowawcze leczenie zatok ma na celu zwalczenie zakażenia, redukcję obrzęku tkanek oraz przywrócenie drożności ujść jam nosa. Najlepszym domowym sposobem na zapalenie zatok jest płukanie zatok, czyli tzw. irygacja. W aptekach bez problemu może kupić zestawy do płukania zatok. Dzięki płukaniu zatok oczyścimy nos i zatoki z zalegającej wydzieliny i innych zanieczyszczeń. Do płukania zatok można wykorzystać sól fizjologiczną lub wodę morską.

Bakteryjne zakażenie zatok przynosowych leczy się antybiotykami. Jeśli leki te nie przynoszą pożądanych rezultatów, przyczyny tego stanu można upatrywać w zbyt krótkim czasie leczenia, niewystarczającej dawce antybiotyku, złym doborze leku lub braku leczenia uzupełniającego. Niekiedy brak skuteczności antybiotykoterapii może być oznaką innej niż bakterie przyczyny niepokojących objawów, np. toczącej się infekcji wirusowej. Antybiotyki są niestety nieskuteczne w przypadku zakażenia wirusami.

Uzupełniające leczenie zatok polega na podawaniu leków obkurczających ujścia zatok przynosowych i błonę śluzową nosa. Są one aplikowane miejscowo lub przyjmowane ogólnie. Stosuje się najczęściej efedrynę lub pseudoefedrynę w połączeniu z lekami przeciwhistaminowymi.

Zapalenie zatok (prezentacja edukacyjna)

Zapalenie zatok Zapalenie zatok to stan zapalny, który wywołuje ból w obrębie czoła, oczu, szczęki, górnych zębów lub policzków. Chory ma także zatkany...

Operacyjne leczenie zatok ma na celu przywrócenie drożności nosa, drenażu i uzyskanie odpowiedniej wentylacji chorych zatok. Wskazaniem do leczenia operacyjnego jest przewlekłe zapalenie zatok, niektóre guzy łagodne oraz ciała obce zatoki. Klasyczną metodą operacji jest zewnątrznosowe otwarcie zatoki szczękowej metodą Caldwella-Luca. Szczególne znaczenie ma wprowadzenie do technik operacyjnych funkcjonalnej endoskopowej operacji zatok przynosowych. Polega ona na udrożnieniu nosa (usunięciu polipów), otwarciu i poszerzeniu naturalnych ujść zatok szczękowej, czołowej, klinowej i sitowia oraz usunięciu zmienionej błony śluzowej z wnętrza zatoki. Wykonanie zabiegu wymaga zestawu endoskopów oraz specjalistycznych narzędzi. Podjęcie decyzji o leczeniu chirurgicznym zatok wymaga dokładnej diagnostyki obrazowej. Wartościowy diagnostycznie obraz dostarcza tomografia komputerowa.

Gdy chore zatoki przechodzą w stan przewlekłego zapalenia zatok, często wykonywanym zabiegiem jest punkcja zatok. Punkcja zatok jest wykorzystywana w sytuacji, gdy inne metody poradzenia sobie z przewlekłym zapaleniem zatok nie przyniosły rezultatu. Założenie jest proste. Punkcja zatok ma na celu przekucie i ściągnięcie z zatok zalegającego płynu. W ten sposób nie tylko oczyszczamy chore zatoki z zaległej wydzieliny, ale też uzyskujemy próbkę, która pozwoli nam określić, czy chore zatoki mają podłoże bakteryjne, wirusowe, czy grzybicze.

Zapalenie zatok - infekcja grzybicza

Grzybicze zapalenie zatok wbrew pozorom jest dość często spotykanym schorzeniem. Dotyczy ono jednej lub kilku zatok przynosowych. Występuje u osób leczonych przewlekle antybiotykami, miejscową terapią sterydową, lekami obniżającymi odporność, u pacjentów onkologicznych po chemioterapii lub radioterapii. Grzybicze zapalenie zatok spotykane jest również u cukrzyków oraz osób będących nosicielami wirusa HIV. U chorych najczęściej stwierdza się zakażenie grzybami z grupy Candida, Aspergillus, Mucor, Rhizopus.

Objawy pojawiające się w trakcie rozwoju zapalenia zatok są podobne do klasycznego, bakteryjnego zapalenia zatok lub zapalenia zatok z polipami. Przebieg schorzenia może być różny: od łagodnego i ograniczonego, do piorunującego. Wstępne rozpoznanie sugeruje obraz radiologiczny zatok, a potwierdzenie przynosi wynik badania mikologicznego lub histologicznego, w których stwierdza się strzępki grzybni. W leczeniu konieczna jest interwencja chirurgiczna polegająca na oczyszczeniu światła zatoki z mas grzybiczych oraz usunięciu polipów z nosa. Towarzyszy temu terapia doustna lekami przeciwgrzybiczymi.

Zapalenie zatok - powikłania

Warto uświadomić sobie, że wynikiem braku leczenia lub nieprawidłowego leczenia zapalenia zatok mogą być powikłania. Sprzyjają im nieodpowiednia antybiotykoterapia, obniżenie odporności pacjenta oraz narastająca oporność bakterii. Do powikłań zapalenia zatok należą: powikłania wewnątrzczaszkowe, zapalenie szpiku kostnego czaszki oraz powikłania oczodołowe i oczne. Powikłania wewnątrzczaszkowe to: zakrzep zatoki strzałkowej górnej, zakrzep zatoki jamistej, zapalenie opon miękkich, ropień wewnątrzoponowy oraz ropień zewnątrzoponowy. Natomiast do powikłań oczodołowych i ocznych należą: pozagałkowe zapalenie nerwu wzrokowego, ropowica oczodołu, ropień podokostnowy oczodołu, zapalenie tkanek miękkich oczodołu i zapalny obrzęk powiek.

Powikłania zapalenia zatok przynosowych leczy się za pomocą radykalnego zabiegu oczyszczenia chorej zatoki. Po usunięciu powikłań pacjent otrzymuje dożylnie chemioterapeutyki o szerokim zakresie działania. W celu wczesnego rozpoznania powikłań zapalenia zatok należy znać objawy i przebieg najgroźniejszych z nich. Pierwszym będzie ropowica oczodołu, która rozwija się wskutek przejścia procesu ropnego bezpośrednio z zatoki do oczodołu lub jako niepomyślne zejście procesu zapalnego toczącego się w tkankach miękkich oczodołu.

Pacjent jest w ciężkim stanie, z wysoką gorączką, obrzękiem i zasinieniem spojówki gałkowej i powiekowej. Możliwy jest również wytrzeszcz unieruchamiający gałkę oczną oraz opadanie powieki. Bardzo groźne jest objęcie procesem zapalnym wnętrza gałki ocznej i nerwu wzrokowego, co może skutkować ślepotą. W sąsiedztwie znajdują się również nerwy: okoruchowy, bloczkowy, odwodzący oraz trójdzielny, które mogą ulec porażeniu ze wszystkimi tego objawami. Leczenie jest jedynie chirurgiczne i polega na otwarciu zatoki i drenażu ropnej wydzieliny. Wspomagane jest stosowaniem antybiotyków i leków przeciwzakrzepowych.

Bardzo poważnym powikłaniem zapalenia zatok przynosowych jest zakrzepowe zapalenie zatoki jamistej mózgu. Do tego zapalenia może dojść zarówno wskutek ostrego, jak i przewlekłego zaostrzonego zapalenia zatok. Najczęściej objęte stanem zapalnym są zatoki sitowe, klinowe i czołowe, a więc te, które graniczą anatomicznie z podstawą czaszki, choć istnieje możliwość rozwoju zakrzepowego zapalenia przy zapaleniu zatoki szczękowej.

Czynniki, które usposabiają pacjenta do rozwoju tego wewnątrzczaszkowego powikłania to obniżona odporność chorego, duża zjadliwość bakterii (cecha bakterii odpowiedzialna za wywoływanie procesu chorobotwórczego) oraz obecność wrodzonych lub nabytych ubytków kostnych na podstawie czaszki, która jest jednocześnie jedną ze ścian zatok. U podłoża zakrzepowego zapalenia zatoki jamistej leży rozwój zakrzepowego zapalenia naczyń żylnych oczodołu.

Objawia się gorączką, dreszczami, światłowstrętem, przeczulicą twarzy (odczuwaniem drobnych bodźców takich jak dotyk, ciepło, zimno w sposób znacznie silniejszy, do bólu włącznie) oraz bólami głowy. W ciągu kilkunastu godzin zapalenie rozprzestrzenia się po całym organizmie z krwią, prowadząc do sepsy. Towarzyszy jej porażenie nerwów wzrokowego, bloczkowego, okoruchowego, trójdzielnego i odwodzącego. Pojawia się obrzęk spojówek, unieruchomienie gałki ocznej, pogorszenie ostrości widzenia nawet do ślepoty włącznie. Bardzo charakterystyczne są zasinienia skóry czoła, dające obraz skóry marmurkowatej.

Do wszystkich wyżej opisanych objawów dołączają się symptomy zajęcia centralnego układu nerwowego, tzw. objawy oponowe, np. sztywność karku. Leczenie należy rozpocząć bardzo szybko i powinno mieć szerokie spektrum, począwszy od antybiotykoterapii, poprzez leczenie przeciw obrzękowi mózgu, do chirurgicznego oczyszczenia zatok z usunięciem zapalnie zmienionej błony śluzowej. Pomimo tak szerokiego działania oraz wciąż rozwijającej się medycyny śmiertelność w zakrzepowym zapaleniu zatoki jamistej jest wciąż bardzo wysoka i wynosi ok 30 proc.

Redakcja abcZdrowie.pl, 3 miesiące temu

Bibliografia

  • Droszcz W. (red.), Choroby płuc. Diagnostyka i terapia, Urban & Partner, Wrocław 1999, ISBN 83-85842-04-7
  • Antczak A. Wielka interna - pulmonologia, Medical Tribune Polska, Warszawa 2010, ISBN 978-83-60135-76-1
  • Latkowski B. Otorynolaryngologia - kompendium, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2007, ISBN 978-83-200-3628-2

Źródła zewnętrzne

Laryngologia

Komentarze (10)
~Drake
~Drake 7 miesięcy temu

Ja miałem operacje na zatoki parę lat temu. Pousuwali polipy, stany zapalne z zatoki szczękowej. Po paru latach problem wrócił. Zapewne złe nawyki się do tego przyczyniły, chociażby podczas mycia twarzy wpadająca woda do nosa zrobiła swoje, "latanie" bez czapki, nie wyleczenie infekcji do końca. Ostatnio też dopadło mnie to dziadostwo, ból koszmarny, nieszło wyleżeć ani wysiedzieć, żaden ketonal, ibuprom, apap nie dał rady w przeciwieństwie do pyralginy, która faktycznie uśmierza ból i to na długo. Daje to nam czas na normalne funkcjonowanie i koniecznie musimy iść do laryngologa po skierowanie na tomografie zatok to jest podstawa! Ja idę w tym tygodniu po to skierowanie bo wytrzymać nie można a na prochach jechać to też żadne rozwiązanie. Powodzenia

Odpowiedz
~klaudson
~klaudson ponad rok temu

mi też standardowe seki na zatoki nie pomagały.. próbowałam tabletek bez recepty i kropli do nosa i cały czas zatkany nos i bolące zatoki. jakiś czas temu mąż kupil mi nasodren w aptece- specjalistyczny spery na moje dolegliwości i pomógł.. w sumie od razu po pierwszym użyciu zauważyłam różnicę.. musiałam dużo wydzieliny wydmuchać nosem i okazało sie że to ona mi tak zalegała że głowa chciała pęknąć od tego..

Odpowiedz
~Wikki
~Wikki ponad rok temu

u mnie tez sie sprawdzil nasodren. w aptece mi go pani poleciła, chyba własnie dlatego, ze teraz znowu jest dostępny w polsce. zaraz po aplikacji się kicha i strasznie leci z nosa, ale muszę przyznac że to pomaga i już nie mam takich problemów z zatkanym nosem i bólem zatok jak kiedys

Odpowiedz
~deaa
~deaa ponad rok temu

@~Gaga: To weź nasodren, na pewno ci pomoże. Kiedyś go stosowałam i od tamtej pory nie chorowałam na zatoki. Teraz ten spray podobno znowu jest w aptekach bo przez jakiś czas go nie było. Ale super ze wrócił bo jest naprawde skuteczny...

Odpowiedz
~PiBi
~PiBi ponad rok temu

Ja obecnie choruje. Bywam twarda, ale ostatnio ryczałam godzinę z bólu. Mam nadzieje, że antybiotyk szybko pomoże bo kolejnych 2 tygodni nie wytrzymam. Głowa, nos, oczy, uszy... czuję, że głowa mi eksploduje.

Odpowiedz
~justyna
~justyna ponad rok temu

witam, ja przez tydzień chodziłam z bólem głowy nie do wytrzymania, najgorzej było w nocy nie szło wytrzymać. w końcu wylądowałam w szpitalu po podaniu w kroplówce ketonalu i innych leków ból głowy ustąpił , później przez tydzień na ketonalu i półtorej miesiąca na antybiotykach a po miesiącu problem powrócił

Odpowiedz
~zerga
~zerga ponad rok temu

Do dziś pamiętam ten ból, choć już skutecznie wyleczyłam zatoki. Nie do wytrzymania to było. Pomagała mi wtedy tylko pyralgina, bo inne standardowe leki po prostu nie działały. Na szczęście już nie borykam się z tym problemem.

Odpowiedz
zapytaj lekarza

za darmo

  • Odpowiedź w 24 godziny
  • Bez żadnych opłat
  • Lekarze, psychologowie, dietetycy

lekarzy jest teraz online

0/500

Zapalenie zatok - przyczyny, objawy, leczenie, powikłania
najnowsze pytania

grupy wsparcia i fora dyskusyjne

Pomocni lekarze

Artykuły Zapalenie zatok - przyczyny, objawy, leczenie, powikłania
Zapalenie zatok - przyczyny, objawy, leczenie, powikłania

Zapalenie zatok (prezentacja edukacyjna)

Zapalenie zatok (prezentacja edukacyjna)

, ale może się na tym nie zakończyć. Wyżej wymienione dolegliwości powodują obrzęk tkanek zatokowych. Objawy zapalenia zatok Zapalenie zatok wywołuje wiele (...)...

Zapalenie zatok - przyczyny, objawy, leczenie, powikłania

Wskazania do zabiegu zatok (WIDEO)

Wskazania do zabiegu zatok (WIDEO) Odtwórz wideo

małoinwazyjnych, to: ostre stany zapalne zatok, przewlekłe zapalenie zatok. W przypadku ostrych stanów zapalnych zatok stosowano do tej pory głównie mało (...) pamiętać, że głównym...

Angina - przyczyny, objawy, leczenie, powikłania

Zapalenie migdałków

Zapalenie migdałków

Zapalenie migdałków podniebiennych i gardła wywołane jest przez paciorkowce β.

Zapalenie zatok - przyczyny, objawy, leczenie, powikłania

Skuteczność balonikowania (WIDEO)

Skuteczność balonikowania (WIDEO) Odtwórz wideo

Balonikowanie zatok to jedna z zabiegowych technik leczenia chorób zatok. Jest to mało inwazyjny zabieg. Polega ona na wprowadzeniu do zatok (...) specjalnego balonika, za pomocą którego poszerza się...

Zapalenie zatok - przyczyny, objawy, leczenie, powikłania

Co to jest technika MIST? (WIDEO)

Co to jest technika MIST? (WIDEO) Odtwórz wideo

Technika MIST (Minimally Invasive Sinus Technique) jest minimalnie inwazyjną techniką leczenia przewlekłego i ostrego zapalenia zatok (...) w zatokach. Operacja typu MIST jest stosowana nie tylko do...

Zapalenie zatok - klasyfikacja, przyczyny, objawy, rozpoznanie, leczenie

Jak dbać o zatoki?

się do płuc, a także chłodzenie mózgowia. Niekiedy dochodzi do zaburzenia ich funkcjonowania. Zapalenie zatok jest jedną z najczęstszych przyczyn zgłaszania (...) zapalnych? Przyczyny...

Leczenie zatok - objawy, powikłania zapalenia zatok, rodzaje leczenia, leczenie farmakologiczne

Przewlekłe zapalenie zatok (WIDEO)

Przewlekłe zapalenie zatok (WIDEO) Odtwórz wideo

w przypadku przewlekłego zapalenia zatok objawy te występują dłużej niż 8 tygodni. Czynniki sprzyjające zapaleniu zatok to: obrzęk błony śluzowej (...) Zapalenie...

Zapalenie wsierdzia - przyczyny, objawy, powikłania, leczenie

Zastawka zaatakowana Bartonellą

Zastawka zaatakowana Bartonellą

Bartonella henselae spowodowała ziarniste zmiany (ciemniejszy kolor).